انجام مراحل اعلام بیکاری و درخواست مقرری بیمه بیکاری به‌شکل غیرحضوری

حمایت سازمان فراهم‌‌اجتماعی از بیمه‌شدگان مشمول بیمه بیکاری، تنها منحصر به پرداخت مقرری بیکاری نیست بلکه مشمولان این قانون علاوه بر مقرری ماهیانه از خدمات درمانی هم استفاده می‌کنند و علاوه بر این، ایام بیکاری و دریافت مقرری نیز به نام سابقه بیمه‌پردازی برای آنان لحاظ می‌شود.
به شرح صفحه اقتصاد به تعریف از روابط‌عمومی سازمان فراهم‌‌اجتماعی، مهدی شکوری مدیرکل امور بیمه‌شدگان سازمان فراهم‌‌اجتماعی، ضمن اعلام این مطلب، گفت: براساس قانون بیمه بیکاری، تمام افرادی که مشمول قانون کار و بیمه فراهم‌‌اجتماعی هستند، مشمول این قانونند و در شکل بیکاری غیرارادی تحت حمایت سازمان فراهم‌‌اجتماعی قرار می‌گیرند.
وی با نشانه به اینکه به موجب قانون، بازنشستگان و ازکارافتادگان کلی و شاغلان بیمه‌های مشاغل آزاد و اختیاری و همین‌طور اتباع خارجی از شمول این قانون خارج هستند، افزود: برقراری مقرری بیمه بیکاری یکی از حمایت‌های مهم فراهم‌‌اجتماعی از کارگران تحت لباس این سازمان است. صندوق بیمه بیکاری، به‌‎عنوان یک صندوق مستقل با هدف حمایت از بیمه‌شدگان در ایام بیکاری و نیز توانایی‌آموزی و آماده ساختن بستر بازگشت کارگران به عرصه تولید و اشتغال، ساختن شده است و قانون بیمه بیکاری سپس از آنکه به موجب مصوبه سال 1366 برای سه سال به شکل آزمایشی اجرا شد، در سال 1369 به‌شکل قانونی دائمی به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید.
شکوری افزود: علاوه بر بیمه‌شدگانی که به شکل غیرارادی شغل خود را از دست می‌دهند، بعضاً برخی کارفرمایان نیز به سبب بازسازی، اصلاح و به‌روزرسانی خط‌ ها تولید، مجبور می‌شوند برخی نیروهای خود را برای مدتی تعدیل کنند که این افراد نیز در شکل احراز شرایط قانونی، مشمول دریافت مقرری بیمه بیکاری خواهند بود.

مدیرکل امور بیمه‌شدگان سازمان فراهم‌‌اجتماعی با نشانه به اینکه حمایت از بیمه‌شدگان واجد شرایط در دوره بیکاری، صرفاً منحصر به پرداخت مقرری بیکاری نیست، افزود: مشمولان این قانون علاوه بر مقرری ماهیانه از خدمات درمانی هم استفاده می‌کنند و سابقه بیمه نیز برای ایشان لحاظ می‌شود. همین‌طور در قانون برای افرادی که بیکار می‌شوند، داستان آموزش و توانایی‌آموزی نیز نزد‌بینی شده است؛ یعنی اگر فردی در یک شغل برنده نبود و به شکل غیرارادی کار خود را از دست داد، قانونگذار سازوکاری نزد‌بینی کرده که افراد بتوانند توانایی‌هایشان را افزایش دهند و به شغل دیگری رو بیاورند و براساس نیاز جامعه و بازار کار منطقه، بتوانند زمان اشتغال مجدد داشته باشند.

وی افزود: در تعریف بیکار، این قانون می‌گوید که بیکار کسی است که بدون میل و تصمیم از کار بیکار می‌شود و مهیا به کار هست و توانایی و آمادگی کار را دارد اما به هر دلیل غیرارادی، با کارفرما قطع ارتباط شکل می‌گیرد. پس یکی از مصادیق بیکاری، قطع ارتباط با کارفرما بدون میل و تصمیم فرد بیمه‌شده است. در رویدادها غیرمترقبه همانند سیل، زلزله، جنگ و این‌گونه موارد نیز قانونگذار مشخص کرده است که اگر در این رویدادها به دلیل درون آمدن صدمه به کارگاه، کوشش کارگاه متوقف و بیمه‌شده تامین‌اجتماعی وابسته بیکاری شد؛ حمایت بیمه بیکاری برای کارگران برقرار شود. برهمین پایه در تمامی رویدادها غیرمترقبه‌ای که در سرزمین روی می‌دهد، در سیل‌ها، زلزله‌ها و آتش‌سوزی‌هایی که اتفاق می‌افتد؛ بیمه بیکاری برای کارگران برقرار می‌شود. نکته جذاب اینکه در این رویدادها، محدودیت سابقه پرداخت حق‌بیمه نیز وجود ندارد. در قانون بیمه بیکاری، شرایط سابقه بیمه‌پردازی برای استفاده از حمایت‌های این قانون نزد‌بینی شده؛ یعنی بیمه‌شده باید حداقل شش ماه سابقه بیمه‌پردازی داشته باشد ولی در رویدادها غیرمترقبه این سازوکار دیده نشده و بدون محدودیت این حمایت برقرار می‌شود.مدیرکل امور بیمه‌شدگان سازمان فراهم‌‌اجتماعی در مورد شرایط قانونی استفاده از مقرری بیمه بیکاری افزود: بیمه‌شده مشمول این حمایت باید حداقل 6 ماه سابقه پرداخت حق بیمه نزد از بیکاری داشته باشد و ظرف وقت 30 روز از زمانی که بیکار شد، بیکاری خود و درخواست استفاده از مقررات بیمه بیکاری را به ادارات تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کند. وقت پرداخت مقرری بیکاری برای مجردها متناسب با سوابقه پرداخت حق بیمه، حداقل 6 ماه و حداکثر 36 ماه و برای متاهلین و متکفلین از 12 ماه تا 50 ماه نزد‌بینی شده است.شکوری در مورد نحوه محاسبه مبلغ ریالی مقرری بیمه بیکاری گفت: مبنای محاسبه مقرری 55 درصد متوسط پاداش فرد بیکار در 90 روز قبل از شروع بیکاری است. برای متاهلین و متکفلین سازوکار دیگری نیز نزد‌بینی شده است که به ازای هر فرد تحت تکفل و حداکثر تا 4 نفر، ده درصد حداقل دستمزد سال، به مقرری فرد متأهل و متکفل اضافه می‌شود مشروط بر اینکه در مجموع از 80 درصد متوسط پاداش زیادتر نشود. البته در هر حال مبلغ مقرری بیمه بیکاری قابل پرداخت، از حداقل دستمزد سال کمتر نخواهد بود.وی آمار ماهیانه برقراری مقرری بیکاری جدید را به طور متوسط حدود 17 تا 18 هزار نفر و مجموع مبلغ پرداختی در هر ماه در سال جاری برای قریب به 170 هزار نفر فرد مشمول را حدود 1132 میلیارد تومان اعلام کرد و گفت:سپس از شیوع بیماری کرونا و شرایط ویژه ناشی از محدودیت‌های تردد، سیستم غیرحضوری اعلام بیکاری و درخواست مقرری با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ساختن شده که در حال آماده از ابتدای درخواست تا معرفی و بررسی احراز شرایط و صدور حکم و برقراری مقرری به‌شکل غیرحضوری انجام می‌شود. قبلاً بیمه‌شدگان بیکار برای برقراری مقرری، مراجعات مکرری به شعب داشتند، ولی در حال آماده نیازی به مراجعه به ادارات تعاون، کار و رفاه اجتماعی و شعب فراهم‌‌اجتماعی در هیچ یک از مراحل بررسی شرایط و برقراری مقرری ندارند.مدیرکل امور بیمه‌شدگان سازمان فراهم‌‌اجتماعی در مورد منابع صندوق بیمه بیکاری گفت: منابع صندوق بیمه بیکاری از محل سه درصد حق بیمه بیکاری است که طبق قانون پرداخت اون بر وظیفه کارفرما است. البته با گذشت سی سال از اجرای این قانون، امروز این نظر در بین برخی کارشناسان وجود دارد که عدم مشارکت دولت در فراهم‌ منابع صندوق و به دنبال اون کسری منابع صندوق بیمه‌بیکاری، نقیصه‌ای برای قانون بیمه‌بیکاری است. زمانی که کل سرزمین درگیر یک مشکل فراگیر همانند کرونا می‌شود، منابع صندوق بیکاری تکافوی کل فراوانی مشمولان را ندارد. ارتقای خدمات و تسهیل در برقراری مقرری بیمه بیکاری، نیازمند فراهم‌ منابع پایدار است و یکی از پیشنهادهای مطرح در این زمینه هم این است که علاوه بر کارفرما، دولت نیز در تاریخ اشتغال هر بیمه‌شده، در فراهم‌ منابع صندوق بیمه بیکاری مشارکت داشته باشد.