این بیماری دست از سر دنیا برنمی‌دارد؛ آیا دلیلی برای نگرانی وجود دارد؟

تست آنفولانزای مرغی (H5N1) یک کارگر مرغداری در شهرداری فونتانار در گوادالاخارا مثبت شد. این فرد پس از انجام آزمایشات مربوطه، در قرنطینه خانگی به سر می‌برد.

به شرح وقت سحر به تعریف از خبرانلاین، وزارت بهداشت اسپانیا از کشف یک مورد انتقال سویه H5N1 – آنفولانزای پرندگان یا مرغی به انسان در اواخر سپتامبر در این سرزمین خبر داد. طبق اعلام وزارت بهداشت، فرد مبتلا، کارمند یک مرغداری در مرکز اسپانیا بوده است.

ویروس آنفولانزای مرغی یا آنفولانزای پرندگان با منشأ آسیایی فراوان مسری و (به مخصوص در بین طیور) کشنده است. آنفولانزای مرغی اولین بار در سال 1996 در غازها در چین و در سال 1997 برای اولین بار در انسان در بحبوحه شیوعی که منشأ اون در طیور در هنگ کنگ بود، شناسایی شد.

ویروس H5N1 [هنوز] از فردی به فرد دیگر منتقل نشده است

انتقال از پرندگان به انسان نادر است و گزارشی مبنی بر انتقال از انسان به یک انسان دیگر تا کنون منتشر نشده است. با این حال، از آنجایی که این ویروس دلیل بیماری جدی در انسان می‌شود و از آنجا که ویروس‌های آنفولانزای پرندگان می‌توانند حرکت پیدا کنند و به راحتی از فردی به فرد دیگر انتقال یابند، آنفولانزای مرغی یک تهدیدِ همه‌گیر قابل‌توجه محسوب می‌شود.

همچنین ویروس آنفولانزای H5N1 در سطح فراوان بیماری‌زا در گونه‌های پستانداران وحشی در اروپا و آمریکای شمالی نیز شناسایی شده است.

در سطح دنیا، از ژانویه 2003، 866 مورد کثیفی انسانی به واسطه ویروس آنفولانزای A (H5N1) در 21 سرزمین شرح شده است. از این 866 مورد، 456 مورد مرگ و میر بودند. آخرین مورد در جولای 2021 در هند شرح شد.

انواع ویروس آنفولانزای مرغی

چهار نوع ویروس آنفولانزای فصلی وجود دارد به نام‌های: «ویروس آنفولانزای A، ویروس آنفولانزای B، ویروس آنفولانزای C و ویروس آنفولانزای D».

ویروس آنفولانزای A، مربوط به پرندگان آبزی است؛ به مخصوص راسته‌ی غازسانان (Anseriformes)، شامل غازها یا اردک‌ها، و راسته Charadriiformes که شامل مرغان دریایی می‌شود. تمام همه‌گیری‌های شناخته‌شده‌ی آنفولانزا به واسطه ویروس‌ آنفولانزای A ساختن شده‌اند.

ویروس‌های آنفولانزای مرغی A به دو دسته تقسیم می‌شوند:

ویروس آنفولانزای مرغی کم بیماری‌زا (LPAI)
ویروس آنفولانزای مرغی فراوان بیماری‌زا (HPAI)
این طبقه‌بندی به خصوصیات مولکولی ویروس و توانایی ویروس در ساختن بیماری و مرگ و میر در مرغ‌ها بستگی دارد.

ابتلای پرندگان به ویروس‌های LPAI ممکن است علائم خاصی را ساختن نکند و یا در شکل بروز، منجر به علائم خفیفی شود که در این شرایط حتی امکان دارد بیماری تشخیص داده نشود. اما ابتلا به ویروس HPAI می‌تواند دلیل بیماری شدید و مرگ و میر بالایی شود.

هر دو ویروس HPAI و LPAI می‌توانند به سرعت در بین پرندگان انتشار یابند. با این حال، برخی از اردک‌ها بدون هیچ گونه علائمی از بیماری ممکن است آلوده شوند.

ویروس آنفولانزای A تنها عامل ساختن آنفولانزای مرغی است. ویروس‌های آنفولانزا نرخ حرکت بالایی دارند و چیز تازه‌ای به نام «طبقه‌بندی مجدد ژنتیکی» به ویروس اجازه می‌دهد تا ترکیب‌های مختلفی تولید کند.

منشأ زیادتر زیرسویه‌های ویروس آنفولانزا، که سبب بیماری در انسان می‌شوند، پرندگان و خوک‌ها هستند. در پرندگان آبزی، ویروس آنفولانزای A تکثیر شده و از دستگاه گوارش پاک می‌شود و امکان انتقال از راه آب را آماده می‌کند. در مدل‌های ابتلای انسانی، خوکی و سایر پستانداران، ویروس‌های آنفولانزا در دستگاه تنفسی فوقانی یا تحتانی به دلیل وجود گیرنده‌های اسید سیالیک واجب تکثیر می‌شوند و انتقال از راه هوا را تسهیل می‌کنند.

ویروس H5N1 در پرندگان وحشی اروپا بومی شده است

تداوم مشاهده‌شده ویروس H5N1 [در سطحِ بسیار بیماری زا] در پرندگان وحشی از تاریخ موج همه‌گیری در سال‌های 2020-2021 علامت می‌دهد که این ویروس ممکن است در فراوانی پرندگان وحشی در اروپا بومی شده باشد. در این شکل، خطر بیشتری برای سلامت پرندگان، انسان‌ها و عمر وحش اروپا در طول سال وجود دارد و این خطر در فصول پاییز و زمستان افزایش می‌یابد.

عوامل خطر آنفولانزای مرغی

ویروس H5N1 می‌تواند در طولانی‌وقت زنده بماند. پرندگان آلوده به H5N1 ممکن است تا 10 روز سپس از ابتلا به ویروس، اون را در مدفوع و بزاق خود آزاد کنند. لمس سطوح آلوده به ویروس هم می‌تواند یک عامل خطر برای ابتلا به این بیماری باشد.

چه کسانی زیادتر در معرض ابتلا به ویروس H5N1 قرار دارند؟

افرادی با شرایط زیر زیادتر از سایر افراد در معرض خطر ابتلا به بیماری قرار دارند:

کارگران مرغداری
افراد خانواده ناخوش
قرار گرفتن در معرض پرندگان آلوده
خوردن مرغ و تخم مرغ ناپخته یا نیمه پخته
این بیماری دست از سر دنیا برنمی‌دارد؛ آیا دلیلی برای نگرانی وجود دارد؟

علائم آنفولانزای مرغی

آنفولانزای مرغی علائمی مانند به آنفولانزای ساده دارد که عبارتند از:

ضعف، سرفه، اسهال، گلو درد، سردرد، آبریزش بینی، دردهای عضلانی، اختلالات تنفسی، تب بالای 38 مقام.

در شکل ابتلا به این ویروس چه باید کرد؟

آنفولانزای مرغی با توجه به انواع مختلف اون، می‌تواند علائم متفاوتی را ساختن کند که بر همین پایه، روش‌های درمانی به علائم احتمالی بیماری بستگی دارند؛ در اکثر موارد، معالجه با داروهای ضد ویروسی، در کاهش شدت بیماری مؤثر است؛ طوری که پس از بروز علائم، دارو باید ظرف 48 ساعت مصرف شود.

ویروسی که دلیل ساختن آنفولانزا در انسان می‌شود، می‌تواند در برابر دو شکل رایج از داروهای ضد ویروسی، آمانتادین و ریمانتادین (فلومادین) مقاومت کند؛ به همین دلیل این داروها نباید برای معالجه بیماری استفاده شود.

خانواده فرد ناخوش و یا سایر افرادی که در تماس نزدیک با ناخوش هستند (حتی اگر علائم بیماری را ندارند)، خوب تر است به نام یک اقدام پیشگیرانه، داروهای ضد ویروس مصرف کرده و خودشان را قرنطینه کنند.

در شرایط عفونت شدید، پزشک ممکن است استفاده از دستگاه تنفس و اکسیژن درمانی را تجویز کند.