[ad_1]
شرکت اعتباری کارآفرینان از ابتدای دهه ۸۰ به نام بانک خصوصی کارآفرین شروع به کوشش کرد.
به شرح صفحه اقتصاد،«شرکت اعتباری کارآفرینان» که اواخر دهه۷۰ خورشیدی در چارچوب موسسه اعتباری غیربانکی کوشش خود را شروع کرده بود به استناد مواد قانونی از جمله ماده ۹۸ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی جمهوری اسلامی ایران از ابتدای دهه ۸۰ به نام بانک خصوصی کارآفرین شروع به کوشش کرد و هم الآن با دراختیار داشتن ۱۰۸ شعبه، خدمات خود را به آحاد مردم عرضه می‌کند. این شرح در نظر دارد «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری » بانک کارآفرین، در دامنه زمانی پنج ساله منتهی به سال ۱۴۰۰ (۱۳۹۶ الی ۱۴۰۰) را مورد بررسی و ارزیابی قرار دهد که این دوره متناظر با برنامه ششم توسعه سرزمین هم هست.
بررسی شکل‌های مالی
شکل‌های مالی حسابرسی شده بانک علامت می‌دهند مقدار «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» از ۱۸۳۱میلیارد ریال در سال ۱۳۹۶ با روند رشد متوسط ۵۸درصد، بیش از ۹ برابر شده و به ۱۷۳۶۶میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰ رسیده و مقدار متوسط این شاخص در سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۲۷۷۸میلیارد ریال و در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ به ۱۲۹۴۲میلیارد ریال رسیده که حاکی از تقریبا ۵ برابر شدن اون است و مبتنی بر نتایج حاصله، متوسط روند رشد این شاخص که در سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۳۲درصد بوده در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ به ۹۷درصد افزایش یافته به دیگر سخن نه تنها مقدار «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» در حال افزایش بوده بلکه روند رشد اون نیز رو به تزاید است.
«خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» ماحصل تفاضل «هزینه سود سپرده‌ها» از «حقوق تسهیلات اعطایی، سپرده‌گذاری و اوراق بدهی» است که طبیعتا در این شاخص یا مؤلفه اساسی اگر عامل حقوق افزایش و برعکس عامل هزینه کاهش یا کمتر افزایش پیدا کند، «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» فزونی می‌یابد. در ادامه تلاش شده اجزای مرتبط با حقوق، در شاخص «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» مورد واکاوی قرار گیرد و چون عمده حقوق این شاخص دربانک کارآفرین وابسته به «حقوق تسهیلات اعطایی» است (به طور متوسط در بازه زمانی پنج ساله ۸۵درصد) بنابراین در قسمت درآمدی، صرفا به بررسی و ارزیابی «حقوق تسهیلات اعطایی» بسنده شده است.
وارسی‌ها علامت می‌دهند که مقدار این حقوق از ۱۸۰۰۴میلیارد ریال در سال ۱۳۹۶ با روند متوسط رشد ۳۲درصدی، بیش از ۳ برابر شده و به ۵۷۲۸۹میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰رسیده است. ضمنا متوسط حقوق تسهیلات اعطایی در سه ساله ۱۳۹۶ الی ۱۳۹۸ برابر ۱۷۷۶۱ بوده و همین شاخص برای دوره زمانی دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ با رشد متوسطی معادل ۱۴۵درصد، بیش از ۲ برابر شده و به ۴۳۵۷۵میلیارد ریال رسیده، شایان ذکر است که متوسط روند رشد «حقوق تسهیلات اعطایی» در سه ساله ۹۶ الی ۹۸ صرفا ۳درصد بوده که در دوره دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ بالغ بر ۷۷درصد شده است که این مهم با کارها موثری شکل گرفته که افزایش اندوخته از جمله آنهاست. بررسی‌ها علامت می‌دهند که متوسط تغییر اندوخته بانک در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰، ۱۵۵۰۰میلیارد ریال بوده، که معادل ۳۳درصد تغییر سپرده مشتریان در همین دوره است؛ زیرا متوسط تغییر این سپرده در دامنه زمانی مذکور مقدار ۴۶۶۹۹میلیارد ریال هست ضمن آنکه متوسط نرخ سود تسهیلات اعطایی در سال ۱۴۰۰ نسبت به سال ماقبل اون هم افزایش محسوسی داشته است که مجموعه عوامل مذکور افزایش روند حقوق تسهیلات اعطایی سال ۱۴۰۰ را نسبت به سال قبل از اون، در پی داشته و در نتیجه افزونی میانگین دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ رقم خورده است.
این روند رشد چشمگیر حقوق تسهیلات اعطایی که در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ ساختن شده مؤید نظارت مستمر در نگه داری شاکله درآمدی بانک است که در فعالیت بانکی فراوان بااهمیت تلقی می‌شود. همان‌طورکه عنوان شد عامل بعدی که پس از عنصر حقوق، در معادله «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری»دلیل دارد، «هزینه سود سپرده‌ها» است بنابراین در ادامه آنالیز سپردههای بانک دنبال می‌شود.
مجموع سپردههای بانک کارآفرین که در سال ۱۳۹۶، ۱۳۶۶۲۲میلیارد ریال بوده با روند رشد متوسط ۳۴درصد به ۴۴۵۹۳۳میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰ رسیده و بیش از ۳ برابر شده ضمن آنکه متوسط مانده سپردههای بانک کارآفرین در بازه زمانی سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۱۶۰۱۷۰میلیارد ریال بوده و این مقدار متوسط سپرده‌ها برای دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰با رشد متوسط ۱۴۸درصدی، بیش از ۲ برابر شده و به ۳۹۷۶۸۸میلیارد ریال رسیده به علاوه روند تجهیز سه ساله ۹۶ الی ۹۸ که ۲۰درصد بوده در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ به ۵۵درصد افزایش یافته، به عبارت دیگر نه تنها مقدار سپرده ها در حال افزایش هست بلکه روند تجهیز اون هم در طول تاریخ رو به افزونی است که امری مهم در تجهیز سپرده‌ها محسوب می‌شود.
تغییرات سپردههای مشتریان
اما برای تجزیه و تحلیل دقیق‌تر، نیاز به مطالعه اجزاء سپردههای بانک هم هست و در مرحله نخست «سپردههای مشتریان» مورد بررسی واقع شده که مشخص می‌شود مانده اون از ۷۶۹۵میلیارد ریال در سال ۱۳۹۶ با روند متوسط رشد ۸۹درصدی، بیش از ۱۴ برابر شده و به ۱۱۲۱۵۰میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰ رسیده است. ایضا متوسط «سپردههای مشتریان» در سه ساله اول ۹۶ الی ۹۸ که ۱۴۱۰۴میلیارد ریال هست با روند رشد فزایندهای، بیش از ۶ برابر شده و در سال ۱۴۰۰ به ۸۸۹۱۵ میلیارد ریال رسیده و البته متوسط روند رشد سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۴۲درصد بوده ولی در دو ساله ۱۳۹۹و۱۴۰۰، متوسط روند رشد به ۱۶۱درصد افزایش یافته است یعنی افزون بر آنکه «سپردههای مشتریان» به لحاظ کمی افزایش یافته بلکه روند تغییر اون به‌خصوص در دو ساله ۱۳۹۹و۱۴۰۰ با شیب فراوان تندتری در حرکت هست که این نتیجه با توجه به ارزشمندی درجه سپردههای مشتریان در سبد منابع بانک فراوان بااهمیت قلمداد می‌شود.
حال نوبت بررسی «سپردههای اندوخته‌گذاری» (حقوق صاحبان سپردههای اندوخته‌گذاری) فرا می‌رسد که از ۱۲۸۹۲۶میلیارد ریال در سال ۱۳۹۶ با بیش از ۲ برابر افزایش و با روند رشد متوسط ۲۸درصدی به ۳۳۳۷۸۳میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰ رسیده است و مقدار متوسط اون در سه ساله اول ۹۶ الی ۹۸، ۱۴۶۰۶۷میلیارد ریال بوده و با روند رشد فزایندهای این مقدار متوسط به ۳۰۸۷۷۳میلیارد ریال رسیده و بیش از دو برابر شده است همچنین متوسط روند تجهیز سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۱۹درصد بوده و در دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ به ۴۱درصد ارتقا یافته به تعبیر دیگر نه فقط مقدار اون در حال افزایش است بلکه روند تجهیز اون هم رو به فزونی است. با وجود این روند افزایشی اما نکته درخور توجه آنکه در بازه ۵ ساله ۱۳۹۶ الی ۱۴۰۰ سهم سپردههای اندوخته‌گذاری در سبد سپرده های بانک روندی کاهشی داشته به گونه‌ای که از ۹۴درصد در سال ۱۳۹۶ به ۷۵درصد در سال ۱۴۰۰ کاهش یافته است.
از سوی دیگر مقدار «هزینه سود سپرده‌ها» در پنج ساله ۱۳۹۶ الی ۱۴۰۰ با روند رشد متوسط ۲۹درصدی از ۱۷۵۳۵میلیارد ریال به ۴۸۳۷۸میلیارد ریال در سال ۱۴۰۰ رسیده است که تقریبا مشابه با متوسط روند رشد سپردههای اندوخته‌گذاری هست؛ بنابراین مجموعه امور و کارها مذکور پابرجا می‌کند که تجهیز سپردههای اندوخته‌گذاری با رویکرد کنترل «هزینه سود سپرده‌ها» شکل گرفته که از جمله اهداف بیشینه‌سازی «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» به‌حساب می‌آید و این دستاورد در کنار افزایش مقدار و روند قابل ملاحظه درآمدها که در شروع نوشتار به اون نشانه شد توأمان دلیل مثبت خود را بر سرعت شتاب‌دار مقدار «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» در بازه پنج ساله ۱۳۹۶ الی ۱۴۰۰ گذارده‌اند.
نزد از ادامه ذکر ۲ نکته ضرورت دارد اول آنکه مانده تسهیلات اعطایی از ۱۰۵۴۷۷میلیارد ریال در سال ۱۳۹۶ با روند متوسط رشد ۳۷درصدی، در سال۱۴۰۰ بیش از ۳ برابر شده و به ۳۶۷۸۵۶میلیارد رسیده که روند تغییر اون مشابه با روند تغییر مانده سپرده‌هاست که بیانگر استفاده مناسب از سپرده‌ای تجهیز شده است، اگرچه محاسبه نسبت این دو شاخص و دید به روند تغییر اون در مقطع زمانی پنج ساله این ادعا را به‌سادگی اثبات می‌کند. دوم اینکه در طول این گفتار مانده سپردههای آخر هر سال مالی به‌عنوان ماخذ سنجیدن‌ها استفاده شده که استفاده‌گیری از مقادیر متوسط هر دوره نیز نتایج مشابهی را بیان می‌کند.
اما در ادامه برای تبیین خوب تر و موجز نحوه مدیریت اعمال شده برای رشد «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری»، کافی است نسبت «حقوق تسهیلات اعطایی، سپرده‌گذاری و اوراق بدهی» به «هزینه سود سپردههای» بانک در دوره ۵ساله محاسبه شود در این‌شکل مشاهده خواهد شد، این نسبت که در سال ۱۳۹۶، ۱۱۰درصد بوده، با روند متوسط رشد اکیدا صعودی ۱۲۲درصدی به ۱۳۶درصد در سال ۱۴۰۰ ختم شده است که متوسط این روند در سه ساله ۹۶ الی ۹۸، ۱۱۵درصد و در دو ساله ۱۳۹۹و۱۴۰۰ به ۱۳۳درصد رسیده که ملاحظه نتیجه کسر مذکور روند افزایش پرشتاب‌تر«حقوق تسهیلات اعطایی، سپرده‌گذاری و اوراق بدهی»را نسبت به «هزینه سود سپرده‌ها» علامت می‌دهد که مؤید توجه مستمر و بی‌وقفه بانک به عوامل حقوق و هزینه، برای افزایش پی در پی «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» است.
در آخر متذکر می‌شود اجرای مدل پویای تجهیز سپرده و کسب حقوق که بانک به‌انجام رسانده، افزایش روند رشد و مقدار «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» را به دنبال داشته است ضمن آنکه محاسبه سهم «خالص حقوق تسهیلات و سپرده‌گذاری» در سبد «درآمدهای عملیاتی» بانک آشکار می‌کند، این نسبت در برهه زمانی ۵ ساله ۱۳۹۶ الی ۱۴۰۰، ۵۰درصد بوده که مقدار مناسبی تلقی می‌شود اما کندوکاو در بین سال‌های موصوف بیان از اون دارد که متوسط نسبت مذکور در دوره ۳ ساله ۹۶ الی ۹۸، ۴۶درصد است که کمتر از میانگین۵ساله هست لیکن در دوره دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰، نتیجه این کسر افزایش یافته و به ۵۴درصد رسیده که بیش از میانگین۵ساله است. سیر صعودی ساختن شده در دوره دو ساله ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ به واسطه رشد ۶۶درصدی این نسبت در سال ۱۴۰۰ نسبت به سال ۱۳۹۹ هست که بالاترین نسبت در دوره زمانی۵ساله است. افزایش نتیجه این کسر مؤید کاهش سهم دیگر درآمدها در «سبد درآمدهای عملیاتی» بانک است که یقینا بانک برای عدم‌کاهش و حتی افزایش سهم این قبیل درآمدها در سبد «درآمدهای عملیاتی»، طرحی را در برنامه جامع خود در دست اقدام دارد.
منبع : روزنامه دنیای اقتصاد
[ad_2]