تبخال لب تاولهای قرمزرنگ و پر از مایع است که در نزدیکی دهان ساختن میشود. البته در موارد نادر، بیماری ممکن است در انگشتان دست، بینی یا درون دهان نیز ظاهر شود. این عارضه معمولا بهشکل قطعهای در کنار هم جمع میشود و ممکن است دوهفته یا زیادتر باقی بماند. یک ویروس رایج به نام هرپس سیمپلکس دلیل این مشکل میشود. این مسئله میتواند از راه تماس نزدیک، همانند بوسیدن، از فردی به فرد دیگر انتقال کند. زخمها حتی زمانی که قابلمشاهده نیستند نیز مسری خواهند بود.
معالجه تبخال لب
هیچ مورد قطعی اختصاصی برای معالجه تبخال لب وجود ندارد و ممکن است بدون هشدار عود کند. بااینوجود برای معالجه این مشکل و پیشگیری از عود اون میتوان از داروهای خاصی استفاده کرد.
دلیل تبخال لب چیست؟
دلیل تبخال لب وجود ویروس هرپس سیمپلکس است. دو نوع از این ویروس وجود دارد. ویروس هرپس سیمپلکس نوع 1 (HSV-1) معمولا دلیل تبخال لب و ویروس هرپس سیمپلکس نوع 2 (HSV-2) معمولا دلیل تبخال تناسلی میشود. زخمهای واقعی از نظر ظاهری برای هر دو شکل ویروس مشابه هستند. همچنین ممکن است HSV-1 دلیل ساختن زخم در ناحیه تناسلی و HSV-2 دلیل ساختن زخم در دهان شود.
زخمهای قابلمشاهده مسری هستند، اما ممکن است حتی زمانی که دیده نمیشوند، پخش شوند. فرد با تماس با افراد مبتلا به ویروس هرپس سیمپلکس به این ویروس مبتلا خواهد شد. دلیل تبخال لب ممکن است از راه بوسیدن، به اشتراک گذاشتن لوازم آرایشی یا به اشتراک گذاشتن غذا چهره دهد. رابطه جنسی دهانی نیز ممکن است دلیل ساختن این بیماری در لب شود.
عفونت مجدد
هنگامی که ویروس هرپس سیمپلکس را گرفتید، نمیتوان اون را معالجه کرد، اما میتوان اون را مدیریت کرد. هنگامی که زخمها بهبود یافتند، ویروس در بدن شما به حالت خوابیده باقی میماند. این به این معنی است که زخمهای جدید در هر زمانی که ویروس مجدد فعال میشود، میتواند ظاهر شود.
برخی از افراد مبتلا به این ویروس زمانی که سیستم ایمنی بدنشان ناتوان است، همانند تاریخ بیماری یا تاریخ استرس، شیوع بیشتری را تجربه میکنند.
علائم ابتلا
ممکن است چندین روز قبل از ساختن این عارضه روی لب یا شکل خود حس گزگز یا سوزش داشته باشید. این بهترین تاریخ برای شروع روش معالجه تبخال لب است. هنگامی که زخم ساختن شد، یک تاول برجسته و قرمز پر از مایع خواهید دید. معمولا لمس اون برای فرد دردناک است. احتمال دارد در این موارد بیش از یک زخم ساختن شود.
این عارضه تا دوهفته باقی میماند و تا زمانی که پوسته نشود، مسری خواهد بود. اولین زخم روی لب شما ممکن است تا 20 روز پس از ابتلا به ویروس هرپس سیمپلکس ظاهر نشود.
از سوی دیگر احتمال دارد در تاریخ بیماری برخی از این علائم در شما ساختن شود:
- تب
- دردهای عضلانی
- تورم غدد لنفاوی
در شکل بروز علائم چشمی در طول شیوع تبخال، باید فورا با پزشک خود تماس بگیرید. ویروس هرپس سیمپلکس اگر بهوقت معالجه نشود، میتواند منجر به ازدستدادن دائمی بینایی شود.
مراحل تبخال
بهطورکلی هر مورد از تبخال لب پنج مرحله را طی میکند:
- مرحله 1: سوزنسوزن شدن و خارش حدود 24 ساعت قبل از ظهور تاول اتفاق میافتد.
- مرحله 2: تاولهای پر از مایع ظاهر میشوند.
- مرحله 3: تاولها میترکند، ترشح میکنند و زخمهای دردناکی ساختن میکنند.
- مرحله 4: زخمها خشک، پوستهپوسته و دلیل خارش و ترک میشوند.
- مرحله 5: دلمه میافتد و زخم بهبود مییابد.
عوامل خطرساز
90 درصد از بزرگسالان در سراسر دنیا مبتلا به ویروس هرپس سیمپلکس نوع یک مثبت هستند. پس از ابتلا به ویروس، عوامل خطر خاصی ممکن است اون را مجدد فعال کنند، همانند:
- عفونت، تب یا سرماخوردگی
- قرارگیری در معرض روشنایی خورشید
- فشار
- سیستم ایمنی ناتوان
- قاعدگی زنان
- سوختگی شدید
- اگزما
- شیمیدرمانی
- معالجههای مربوط به دندانپزشکی
در شکل تماس با مایع تبخال از راه بوسیدن، اشتراک غذاها یا نوشیدنیها، یا به اشتراک گذاشتن وسایل نگهداری شخصی همانند مسواک و تیغ، در معرض خطر ابتلا به تبخال هستید. اگر با بزاق فرد مبتلا به ویروس در تماس باشید، حتی اگر تاول قابلمشاهدهای وجود نداشته باشد، میتوانید به ویروس مبتلا شوید.
عوارض مرتبط با تبخال
انقباض اولیه هرپس سیمپلکس میتواند علائم و عوارض شدیدتری ساختن کند، زیرا بدن شما هنوز دفاعی در برابر ویروس ساختن نکرده است. عوارض نادر است، اما میتواند چهره دهد، بهخصوص در کودکان کودک. درصورتیکه با هر یک از علامتهای زیر مواجه شدید، سریعا به پزشک مراجعه کنید:
- تب بالا یا مداوم
- مشکل در تنفس یا بلع
- چشمهای قرمز و تحریک شده با یا بدون ترشح
احتمال بروز عوارض در افرادی که اگزما دارند یا بیماریهایی که سیستم ایمنی اونها را ناتوان میکند، همانند سرطان یا ایدز، زیادتر است. اگر هر یک از این شرایط را دارید و فکر میکنید به ویروس مبتلا شدهاید به پزشک پوست جهت معالجه تبخال لب خود مراجعه کنید.
معالجه تبخال لب
هیچ نوع روش قطعی برای معالجه تبخال لب وجود ندارد. هنگامی که تبخال ساختن میشود، راههای دیگری را باید برای معالجه اون استفاده کرد.
پماد مناسب برای تبخال لب
هنگامی که تبخال آزاردهنده میشود، ممکن است بتوانید با پمادهای ضدویروسی همانند پنسیکلوویر (دناویر) درد را کنترل و سلامتی را نیرومند کنید. پماد مناسب برای این بیماری اگر بهمحض ظاهرشدن اولین علائم زخم استفاده شوند، بیشترین نشان را دارند. این داروی تبخال لب را باید چهار تا پنج بار در روز و به وقت چهار تا پنجروز پیدرپی مورداستفاده قرار دهید.
دوکوسانول (Abreva) یکی دیگر از گزینههای روش معالجه تبخال لب است. این محصول یک کرم بدون نسخه است که میتواند شیوع بیماری را از چند ساعت تا یک روز کوتاه کند. این دارو را باید چندین بار در روز استفاده کنید.
داروی تبخال لب
تبخال را میتوان با داروهای ضدویروسی خوراکی همانند آسیکلوویر (زویراکس)، والاسیکلوویر (والترکس) و فامسیکلوویر (فامویر) نیز معالجه کرد. این داروها را صرفا با نسخه پزشک میتوان تهیه کرد.
درصورتیکه عوارض ناشی از تبخال را تجربه میکنید یا اگر شیوع بیماری مکرر است، ممکن است پزشک به شما دستور دهد که به طور مرتب داروهای ضدویروسی مصرف کنید.
معالجه خانگی تبخال لب
علائم ممکن است با استفاده از یخ یا پارچههای شستشوی خیس شده در آب سرد بر روی زخمها کاهش یابد. روش معالجه تبخال لب جایگزین، شامل استفاده از بالم لب حاوی عصاره لیمو است. مصرف مکملهای لیزین به طور مرتب برای برخی افراد با شیوع کمتر بیماری دنبال است.
- آلوئهورا ممکن است تبخال را تسکین دهد. ژل آلوئهورا را باید در روز سه مرتبه روی زخم خود بمالید.
- ژل روغنی همانند وازلین لزوما زخم را التیام نمیبخشد، اما ممکن است ناراحتی را کاهش دهد. این دارو به پیشگیری از ترک خوردن کمک میکند. همچنین بهعنوان یک سد محافظ در برابر عوامل تحریککننده خارجی عمل میکند.
- همیشه داروی تبخال لب بهخصوص داروی مخصوص معالجه خانگی تبخال لب، کرمها، ژلها یا پماد مناسب برای تبخال لب را با استفاده از یک سواب پنبهای پاکیزه یا گلوله پنبهای روی زخم بمالید.
همانطور که در متن مطالعه کردید؛ تبخال بهوسیله یک ویروس رایج به نام هرپس سیمپلکس در نزدیکی دهان ساختن شده که حدود دوهفته یا زیادتر باقی میماند. دراینبین عواملی همانند تب، فشار، آفتاب فراوان، قاعدگی و سرماخوردگی یا بیماری دیگر احتمال شیوع تبخال لب را افزایش میدهند.