[ad_1]
میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی سه حوزه ماموریتی کم سنترین وزارتخانه سرزمین است، حوزههایی که نیازمند تغییرات اساسی در رویکرد و برنامه های اجرایی بود و دولت سیزدهم از همان سال اول برنامه تحول هر سه قسمت را در دستور کار قرار داد که جذب3 میلیون گردشگر خارجی، راهاندازی 35 موزه و ثبت مردمی 15 شهر و روستای صنایعدستی مهمترین شاخصهای عملکردی در این سه حوزه است.
یکسال از شروع به کار دولت سیزدهم میگذرد، تابستان سال قبل هنگامی کابینه دولت سیزدهم در حال تکمیل بود و نام وزیران کابینه دولت آیتخدا سید ابراهیم رئیسی یک به یک مشخص میشد، وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی که فقط دو سال از تشکیلش میگذشت به سیدعزتخدا ضرغامی سپرده شد؛ وزارتخانهای که 8 ماه سپس از تاسیس با شیوع کرونا به نام ابرچالش جهانی روباهرو شد و کمتر ازدو سال مجموعهای از کارگاههای تعطیل شده صنایعدستی، صنعت گردشگری ورشکسته و محوطههای تاریخی میراث فرهنگی متروکه روی دستش مانده بود و میراثی برای دولت سیزدهم شد.
دولت سیزدهم برای احیای صنعت گردشگری چه کرد؟
نوروز ١٣٩٩ برای صنعت گردشگری و مسافرت ایران یک کابوس بود، کمتر از یک ماه محدودیتها چنان شدت گرفت که با شعار «به مسافرت نرویم/ در خانه بمانیم» مسافرت و گردشگری به صفر رسید. ویروس کرونا میهمانی ناخوانده که بدون دعوت نامه، بدون روادید و بدون اقامت، از شرق دور یکی یکی کشورها را زیر پا گذاشت و سوغاتی جز مرگ و رکود برای مردم دنیا نداشت.
آمار مبتلایان و جانباختگان کرونا روز به روز افزایش مییافت. یواش یواش خسارتهای کرونا بر صنعت گردشگری چهره عیان کرد، ۸۰ درصد مشاغل و کسبوکارهای صنعت گردشگری را متوقف شدند، حدود ۳۵ درصد از مشاغل موجود در صنعت گردشگری ایران کاملا از بین رفت و بر پایه برآوردها تا خرداد ۱۴۰۰ بیش از ۴۲ هزار میلیارد تومان خسارت به صنعت گردشگری درون شد؛ بیش از ۸۵ درصد راهنمایان محلی صنعت گردشگری از جامعه ۱۵هزار نفری این قسمت برای زمان دو سال بیکار شدند. راهنمایانی که عموما بیمه نبودند و چرخه صنعت خارج شدند.
واکسیانسیون عمومی و بازگشت امید به صنعت گردشگری
با شروع کوشش دولت سیزدهم و گسترش واکسیناسیون عمومی چرخهای صنعت گردشگری سپس از توقف دو ساله مجدد به حرکت حقوق؛ اولین اقدام واکسیناسیون کارکنان هتلداری و صنعت گردشگری بود. این روند با اولویتبندی مراکز اقامتی و پذیرایی در گروه اول مشاغل و اجرای سیاست گردشگری در حین کرونا و رعایت دستورالعملهای بهداشتی، دلیل شد گردشگری ایران از کما خارج شود.
با مهار پیک ششم کرونا و سویه اُمیکرون، سه ماه آخر سال ۱۴۰۰ چرخهای صنعت گردشگری سرانجام به حرکت حقوق. اما نقطه عطف احیای صنعت لغو محدودیت در صدور روادید برای گردشگران خارجی بود. ابتدای آبان ۱۴۰۰ با توافق وزارت میراث فرهنگی و وزارت امور خارجه، وزارت بهداشت، مسافرت در محورهای گردشگری ورودی به جریان افتاد، یواش یواش تاسیسات گردشگری برای نوروزی پرسفر در ۱۴۰۱ مهیا میشدند. موجی که مسافرت صفر را به سونامی مسافرت تبدیل کرد.
نوروز ۱۴۰۱ را آغازی بر عبور از کرونا بود، سپس از دو سال کرونایی مسافرت بیدغدغه امن و ایمن شروع شد، همه سرزمین بسیج شدند تا استقبال و اقامت گردشگران هماهنگتر از همیشه شکل گیرد. با وجود ۲۳ دستگاه اجرایی، ستاد هماهنگی خدمات مسافرت تشکیل شد. ثبت بیش از ۵۲میلیون نفر شب اقامت در مراکز اقامتی رسمی سرزمین بارقه امیدی برای فعالان صنعت گردشگری شد روندی که رشد ۶۳ درصدی اقامت نسبت به دو سال قبل را تایید کرد.
کارها شاخص دولت سیزدهم در قسمت گردشگری
طبق شرح شورای جهانی مسافرت و گردشگری World Travel & Tourism Council صنعت گردشگری ایران در نیمه دوم سال ۱۴۰۰ رشد ۴۰ درصدی داشته است و گردشگران خارجی در که در یک سال قبل طبق آمار وزارت میراث فرهنگی حدود 3 میلیون نفر بوده اند، حدود ۲.۵ میلیارد دلار در ایران طی این سال هزینه کردند که از نتایج تصمیم بازگشایی مرزهایی گردشگری خارجی در آبان ماه بود.
گردشگری از جمله صنایع خدماتی است که ظرفیت اشتغالزایی بالایی دارد، مشاغل مستقیم و غیرمستقیم از صنعت هتلداری، حمل و تعریف، پذیرایی، سوغات تا ساخت وساز و ارتباطات که هر کدام صدها مشاغل را در زیر مجموعه خود را لباس می دهد، در کمتر از یک سال قبل، ۲ هزار و ۹۷۷ مجوز موافقت اصولی در حوزه گردشگری صادر شده است که در مجموع ظرفیت تولید بیش از ۸۲ هزار شغل را در خود نهفته دارد.
در دولت سیزدهم توسعه گردشگری با کشورهای همسایه و شریکان راهبردی دستور کار وزارت میراث فرهنگی قرار گرفت. در یک سال قبل چه در سفرهای خارجی رئیسجمهوری و وزیر میراث فرهنگی، ۱۱ تفاهمنامه همکاری از جمله (نیجریه، عراق، پاکستان، تاجیکستان، جمهوری آذربایجان، قزاقستان، ارمنستان و… )به امضا رسید.
باید توجه داشت بیش از ۸۰درصد بدنه صنعت گردشگری را قسمت خصوصی تشکیل میدهد، با این حال دولت و حاکمیت نقش به سزایی در ریلگذاری، تسهیل امور، قانونگذاری، حمایت و نظارت در این حوزه دارد. اهتمام جدی دولت به حمایت از قسمت خصوصی با ساختن معافیتها و مشوقهای گردشگری از قبیل مصوبه آئیننامه ماده ۱۰۰، تصویب سوخت یارانهای برای توسعه گردشگری دریایی، محاسبه مصرف گاز، آب و فاضلاب، برق تأسیسات گردشگری و کارگاههای صنایع دستی مطابق با تعرفههای قسمت خدمات و صندوق توسعهی مردمی از مهمترین کارها وزارت میراث فرهنگی در ۱۱ ماه قبل است.
راهاندازی 35 موزه جدید در سرزمین / تاسیس انجمن خیرین میراث فرهنگی سرزمین
آنچه در یک سال قبل در قسمت میراثفرهنگی به چشم میآید شروع «نهضت حفاظت میراث فرهنگی» و تغییر رویکرد در روایتگری میراث تاریخی و فرهنگی سرزمین است. در همین زمینه در قدم نخست وزارت میراث فرهنگی اولین دوره تجلیل از چهرههای پایدار میراث فرهنگی را با هدف تکریم پیشکسوتان و تدوین تاریخ شفاهی میراث فرهنگی و استفادهبردن از ظرفیتهای اندوختههای انسانی برگزار کرد.
بازبینی در درجه موزه و موزهداری از جمله رویکردهای جدید در برنامههای دولت سیزدهم است، در شرایطی که «مخزن» به نام چیز تازه ای نامبارک در موزه های سرزمین عنوان میشود و 90 درصد اشیاء ثبت شده سرزمین امکان نمایش ندارند، در یک سال قبل 35 موزه جدید در سرزمین راهاندازی شده است.
تعارض منافع مردم به مخصوص زمینهای کشاورزی درون حریم میراث با قوانین حرایم محوطههای تاریخی یکی دیگر از چالشهای کهنه حوزه میراث فرهنگی است که در یک سال قبل با منظور وزارت میراث فرهنگی و دستور رئیسجمهوری و حمایت وزارت جهاد کشاورزی با طرح اعطای زمینهای معاوض حل و دوره شد.
تشکیل شوراهای فکرورزی کاخ موزهها و پایگاههای مهم تاریخی، راهاندازی آزمایشی «شبکه تلویزیون اینترنتی میراث» و مهیاسازی زیرساختهای تولید و انتشار محتوا و تولید چندرسانهای در حوزههای گردشگری، صنایعدستی و میراث فرهنگی و تاسیس انجمن خیرین میراث فرهنگی سرزمین و آییننامهی کارگروه مبارزه با قاچاق اموال تاریخی از دیگر کارها وزارت میراث فرهنگی در یک سال قبل است.
صدور بیش از 1000 مجوز کاوش و استرداد 23 شی تاریخی
در یک سال قبل وزارت میراث فرهنگی با تغییر رویکرد از تحقیقهای بنیادین به مطالعات و تحقیقهای کاربردی ۴۲۰ طرح پژوهشی، مقاله علمی و کتاب منشتر شده و مجوز بیش از ۱۰۰۰ محوطه قدیمی جهت کاوش و مستندسازی صادر شده است.
همچنین دیپلماسی بینالمللی فرهنگی دستور کار دولت سیزدهم قرارداشت که در این چارچوب ۱۲پرونده از قبیل: بازدید رضوی، فرهنگ افطاری و…)برای ثبت در فهرست جهانی یونسکو مهیا سازی شد، همچنین با همکاری وزارت خارجه ۲۳ شی تاریخی از خارج از سرزمین مسترد شد.
معافیت 260 رشته صنایعدستی از دریافت مجوز کوشش
در طول سالهای قبل دریافت مجوز و عبور از هفتخوان فرایندها و روندهای اداری مسیری طاقتفرسا برای شروع یک کوشش تولیدی هنری اون هم در حوزه صنایع دستی و هنرهای سنتی است، آنچه دولت سیزدهم در یک سال قبل بر اون تاکید داشت توسعه دولت الکترونیک است؛ وزارت میراث فرهنگی، در این زمان با الکترونیکی کردن فرایند صدور مجوزهای صنایعدستی در یک اقدام راهبردی، ۲۶۰ رشته از ۲۹۹ رشته صنایعدستی را از دریافت مجوز کوشش معاف کرد و هنرمندان این رشتهها صرفاً با ثبتنام و اعلام در سامانه مربوطه، مجوز کوشش خواهند داشت.
رواج فضای کسبوکار و اشتغال با ساختن بازارهای دائمی، دورهای و محلی صنایعدستی، تحریک تقاضا با طراحی کارت خرید اعتباری ۱۰ میلیون تومانی صنایع دستی مخصوص کارمندان دولت با حمایت صندوق کارآفرینی امید به مبلغ ۳۲۰ میلیارد تومان، تجهیز و راهاندازی کارگاههای هنرهای سنتی، ساختن، نگه داری و صیانت از مشاغل خانگی با ارائه تسهیلات به آنان و احیاء و باززندهسازی بیست رشته یاد بردن شده هنرهای سنتی از قبیل: پلاس بافی، بخارایی دوزی و… از دیگر کارها دولت سیزدهم در قسمت صنایع دستی است.
پرداخت۷۴ میلیارد تومان تسهیلات کماستفاده به هنرمندان صنایعدستی
دولت سیزدهم همچنین برای حمایت از فعالان صنایعدستی اعطای بسته های حمایتی را دستور کار قرار داد، زیرا حوزه صنایعدستی از خسارتهای کرونا بینصیب نبود، بسیاری از کارگاهها و فروشگاهها در سه سال قبل تعطیل شد و بازار کوچکهای فصلی و دائمی همانند هرسال برگزار نشدند، وزارت میراثفرهنگی از همان روزهای نخست کمک به هنرمندان و صنعتگران این حوزه که جامعهای ۲.۵ میلیون نفری را تشکیل میدهند، از اولویتهای حمایتی خود قرار داد، در همین چارچوب در یکسال قبل ۹میلیارد تومان تسهیلات بلاعوض و ۷۴ میلیارد تومان تسهیلات کماستفاده به هنرمندان، صنعتگران و تولیدکنندگان صنایع دستی پرداخت شد.
پیشگیری از حذف ماده ۱۴۲ قانون معافیت از بیمه و معافیت مالیات بر ارزشاضافه برای خانواده عظیم صنایعدستی و همچنین تبدیل تعرفه برق و آب کارگاههای صنایع دستی از صنعتی به تجاری (۱۴۹۵ ریال)؛ همچنین استفاده از طناب الف تبصره ۱۸ هم دستاورد بزرگی برای حوزه صنایعدستی بود یکی دیگر از دستاوردهای حوزه مدیریتی صنایعدستی است. وزارت میراثفرهنگی بهعنوان اولین دستگاه از این تبصره برای حمایت از تولید و تحریک تقاضا استفاده کرد و در مجموع ۳۴۰میلیارد تومان به این حوزه اختصاص داده شد.
ثبت مردمی 15 شهر و روستای صنایع دستی
تدوین و ابلاغ سند مردمی گوهرسنگها یکی از دستاوردهای نهضت تفویض اختیار در چارچوب ثبت مردمی شهرها و روستاهای صنایعدستی است، که گامی برای برندسازی و هویتبخشی به اصالت هنر سنتی در یک منطقه است، همچنین در طول یک سال قبل ۱۵ شهر و روستا ثبت مردمی شده و الآن این فهرست به ۴۵ شهر و ۲۲ روستای مردمی صنایع دستی رسیده است، این در حالی است که ۱۱ شهر و سه روستای ایران ثبت جهانی شدهاند و پرونده سه شهر و روستای جدید صنایع دستی برای ثبت جهانی مهیا است.
اعطای علامت اصالت به صنایعدستی فاخر یکی از کارها موثر و ادواری در این حوزه است؛ در یک سال قبل با اعطای ۵۲۵ مهر اصالت مردمی، مجموع آثار دارای این علامت به ۳ هزار و ۵۲۲ دلیل رسیده است؛ از طرفی با دریافت ۳۸ مهر اصالت بینالمللی در مجموع ۸۴ دلیل فاخر صنایع دستی ایران دارای این علامت با اعتبار شدهاند.
امسال نیز بازار کوچکهای نوروزی صنایعدستی بیش از ۱۲۳میلیارد تومان فروش داشت که نسبت به بازارهای صنایعدستی نسبت به سال ۹۸ رشد ۹۳درصدی و نسبت به سال قبل از اون نیز ۹۷ درصد رشد داشته است.
برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[ad_2]