برچسب: دوغ

اگر ۵۰ سال نزد از تهرانی‌ها می‌پرسیدید گواراترین دوغ تهران را کجا می‌شود پیدا کرد، نشانی آبادی کوچکی در ۶ کیلومتری تجریش و کافه‌های منحصربه فرد اون را به شما می‌دادند.

 به شرح پایگاه خبری صفحه اقتصاد شهرت اون دوغ‌های محلی آنقدر فراوان بود که خانواده‌ها آخر هفته را به هوای نوشیدن جرعه‌ای از این دوغ لذت قسمت راهی آبادی «اراج» می‌شدند. ماجرای شهرت دوغ اراج در تهران گذشته را بخوانید.

 حسن حسن‌زاده: شاید باورش کمی مقاوم باشد که دوغ اراج با اون شهرت و محبوبیتش میان تهرانی‌ها، در شروع محصول یک کارخانه عریض و طویل با صدها نیروی کار نبود.

امروز اگر از بزرگراه ارتش راهی محل اراج شوید، جایی در نزدیکی باغ حاج حسین کنی، آخرین نشانی‌ها از کافه‌های سنتی و خاطره‌انگیز اراج در چند کافه و رستوران به جا مانده از اون دوران خودنمایی می‌کند.

در ضلع شمالی باغ، جایی که قنات پرآب اراج جاری بود، روزگاری کافه‌ یا همان قهوه‌خانه‌ای کوچک بنا شد که برای اولین بار نام دوغ اراج از همان قهوه‌خانه سر آسیبها افتاد.

در خاطرات شفاهی اهالی این محل، نام دوغ اراج با نام «مش جعفر» پیرمرد مالک اون قهوه‌خانه خاطره‌انگیز گره خورده است؛ کسی که با استفاده از آب روشن و صاف قنات اراج، کار یک کارخانه عریض و طویل تولید دوغ را به تنهایی انجام می‌داد و دوغ‌هایش چنان کیفیتی داشت که پای مردم شهر را به اراج دوباره می‌کرد.

برای موشکافی روند تولید این دوغ محبوب، واجب است کمی به تاریخچه آبادی اراج نشانه کنیم. «داریوش شهبازی» تهران‌شناس و تاریخ‌پژوه می‌گوید: «این روستای کوچک در سرشماری اواخر دهه ۲۰، تنها ۳۰۰ نفر فراوانی داشت.

جمعیتی که علاوه بر ساکنان اولیه اراج از مهاجران لواسانی و طایفه‌ای از ملایر تشکیل می‌شد. در دوران قاجار و در روزگاری که در تهران خبری از ماشین نبود، آبادی اراج حکم توقفگاه یا استراحتگاه مسافران لواسان را داشت.

در سال‌های پس از جنگ جهانی دوم و به‌مخصوص در دهه‌های ۴۰ و ۵۰ هم هنگامی که قهوه‌خانه‌ها و کافه‌های بسیاری در شمال اراج ساخته شد، اسم این آبادی با دوغ سرشناس اون زیادتر سرزبان‌ها افتاد.»

آخرین علامت‌ها از رستوران‌های و کافه‌های کهنه آبادی اراج امروز در ضلع شمال این محل به قوت خود باقی مانده‌اند.

اما اینکه چگونه شهرت دوغ اراج از قلب یک قهوه‌خانه کوچک به تمام شهر انتقال کرد، ماجرای جالبی دارد. اهالی اراج می‌گویند حوالی دهه ۲۰ «مش جعفر» یک قهوه‌خانه خشت و گلی در شمال اراج برای خود ساخت که مسافران لواسان و اهالی محل در اون استراحت کنند و چای قندپهلو بنوشند.

اما از آنجایی که آب گوارای قنات اراج از میان یا کنار قهوه‌خانه او می‌گذشت، یک روز ایده‌ای به ذهنش خطورکرد. اون روزها علاوه بر باغ‌داری، شغل بیشتر اهالی آبادی و روستاهای دور و بر دامداری بود.

او شیر و ماست محلی را از دامدارها خرید و با آب گوارای قنات اراج ترکیب کرد. نتیجه دوغی لذت قسمت و منحصربه‌فرد شد که نه تنها اهلی اراج بلکه مردم تهران و شمیران را برای نوشیدن این دوغ لذت قسمت به این آبادی کوچک کشاند.

شهبازی از شهرت دوغ اراج می‌گوید: «دوغ اراج آنقدر میان تهرانی‌ها و شمیرانی‌ها طرفدار پیدا کرد که شمار زیادی از تهرانی‌ها تنها به هوای صرف غذا و نوشیدن دوغ اراج گذرشان به این روستای کوچک می‌افتاد.

قهوه‌خانه‌های کهنه اراج با آب گوارای قنات و ماستی که از شیر محلی تهیه می‌شد دوغ صحیح می‌کردند. دوغ اراج فراوان زود جای خود را میان تهرانی‌ها و شمیرانی‌ها دوباره کرد.»

سرشناس‌ترین دوغ تهران کجا تولید می‌شد | فرمول ویژه تولید این دوغ محبوب را اینجا بخوانید

نمونه‌ای از دوغ‌های سنتی اراج که در دهه‌های ۴۰ و ۵۰ حسابی میان تهرانی‌های طرفدار داشت.

سرنوشت دوغ ۵ ریالی اراج

پس از این اتفاق بود که که کافه‌ها و قهوه‌خانه‌های اراج با نام‌های کافه خانه‌ تو، کافه یاس، کافه لیدو، کافه ارفع، کافه بهشت و… یکی یکی در شمال محل اراج شکل گرفتند و شهرت این دوغ هم در تمام شهر پیچید. اما این آخر اتفاق نبود.

چندی سپس، کارخانه دوغ اراج در نزدیکی همین کافه‌ها ساخته شد تا این بار دوغ شیشه‌ای اراج، سر آسیبها بیافتد و در تمام شهر توزیع شود.

شهبازی می‌گوید: «در میانه دهه ۴۰ فردی به نام «حسین عروجی» در نزدیکی اون قهوه‌خانه‌ها و کافه‌ها یک کارخانه دوغ تاسیس کرد. او از همان فرمول ترکیب آب قنات با شیر و ماست محلی استفاده کرد تا مزه ویژه دوغ اراج نگه داری شود.» در کارخانه، دوغ را درون بطری‌های شیشه‌ای می‌ریختند و در اون را با چوب‌پنبه می‌بستند.

سرشناس است شیشه‌های دوغ را با الاغ به مناطق مختلف شهر می‌بردند و به این نظم دوغ اراج بیش از نزد میان تهرانی‌ها سرشناس شد.

با وجود این، زیادتر کافه‌ها و قهوه‌خانه‌های اراج تا سال ٦٥ جمع شد و چرخ کارخانه دوغ اراج هم کمی سپس از فوت حاج حسین عروجی برای همیشه از حرکت ایستاد.

حالا دیگر از دوغ‌های سرشناس ۵ ریالی کارخانه دوغ اراج نشانی وجود ندارد اما اگر سری به کافه‌های کهنه اراج بزنید و کمی خوش‌شانس باشید می‌توانید این دوغ خاطره‌انگیز را که به شکل محدود توسط محلی‌ها تولید می‌شود پیدا کنید.

سرشناس‌ترین دوغ تهران کجا تولید می‌شد؟ | فرمول ویژه تولید این دوغ محبوب را اینجا بخوانید

محل اراج هنوز برخی کوچه‌ باغ‌های کهنه‌اش را نگه داری کرده و اهالی را به روزگار خوش این آبادی خوش‌آب و هوای شمال تهران می‌برد.

اگر درباره نساختن دوغ با برخی مواد غذایی چیزهایی شنیده اید و می خواهید بفهمید دوغ را با چه غذاهایی نخوریم، این مطلب را دنبال کنید.

حتما در مورد تداخل مواد غذایی چیزهایی شنیده اید. اینکه خوب تر است چه چیزهایی را باهم یا بلافاصله سپس از هم نخوریم تا به مشکلات گوارشی وابسته نشویم. در بین لیست غذاهایی که نباید با هم خورد می خواهیم دوغ را مورد بررسی دهیم. نوشیدنی پرطرفدار که فرآورده ای لبنی محسوب می شود و خوردن اون با برخی مواد غذایی برای بدن سازگار نیست. در این مطلب از مینویسم به شما می گوییم دوغ را با چی نخوریم.

دوغ با چی نخوریم

دوغ لبریز از کلسیم، منیزیوم، پتاسیم و ویتامین های گروه B است و یک نوشیدنی تندرست و سودمند محسوب می شود، ضمن اینکه برای بی خوابی نیز سودمند است. اما در کنار فواید خوردن دوغ دنبال غذا، خوب است بهترین تاریخ مصرف دوغ را بشناسید و بفهمید دوغ را با چه غذاهایی نخوریم.

خوردن دوغ با گوشت یکی از ممنوعات غذایی است. بطور کلی مصرف دوغ و سایر محصولات لبنی با گوشت توصیه نمی شود و سد از جاذبه آهن موجود در گوشت می شود. ضمن اینکه می تواند دردهای مفصلی را تشدید کند.

بنابراین خوب تر است نوشیدن دوغ را نیم ساعت تا یک ساعت سپس از صرف غذاهای گوشتی به تعویق بیندازید و دنبال دوغ از نعنا یا موسیر استفاده کنید.

طبع دوغ سرد است و نوشیدن دوغ بلافاصله سپس از غذاهای سرد همانند ماهی دلیل می شود سردی به بدن شما غلبه کند. این سبک تغذیه در طولانی وقت می تواند دلیل ساختن مشکلاتی نظیر سردی معده، ناراحتی های عصبی، بیماری ام اس و … شود.

ترشی نیز از جمله مواد غذایی می باشد که خوردن اون با دوغ توصیه نمی شود. برای چی که مصرف همزمان دوغ و ترشی دلیل انجماد شیر در معده می شود و وابسته قلب پیچه یا قلب درد خواهید شد.

دوغ را با چه میوه ای نخوریم

واجب است بفهمید علاوه بر غذاهایی که نباید با دوغ خورد، خوردن میوه در کنار دوغ نیز برای بدن مناسب نیست. همانند هندوانه و برخی از میوه ها که بافت سفتی دارند. فیبر موجود در این میوه ها دلیل می شود جاذبه مواد معدنی بخوبی شکل نگیرد و همچنین ممکن است قلب پیچه یا قلب درد را به دنبال داشته باشد.

دوغ با کله پاچه مضر است

دوغ را با چه غذاهایی نخوریم

• دوغ را با معده خالی نخورید و در خوردن دوغ زیاده روی نکنید. (بخصوص اگر مشکلات گوارشی دارید)
• مصرف دوغ در شب خوب تر از روز است. زیرا جاذبه کلسیم شب ها زیادتر می باشد.
• توصیه می شود حتما بهمراه دوغ کمی نمک و سبزیجات گرم همانند نعنا، پونه یا گل محمدی خشک شده  را به نام مصلح دوغ استفاده کنید.
• مصرف دوغ در تابستان مفیدتر از زمستان است.
• خوب تر است دوغ های خانگی تندرست را جایگزین دوغ های صنعتی گازدار یا پر نمک کنید.
• از مصرف دوغ بهمراه دارو خودداری کنید.

دوغ برای چه افرادی مضر است

مضرات خوردن دوغ با غذا برای برخی افراد زیادتر است و خوب تر است در خوردن دوغ با غذا زیاده روی نکنند. چه کسانی نباید دوغ بخورند؟

• اگر وابسته کم خونی هستید، مصرف دوغ در کنار غذاهای گوشتی را به حداقل برسانید. نوشیدن دوغ در کنار غذا به مخصوص غذاهای گوشتی برای افرادی که کم خونی دارند، مضر است و دلیل می شود جاذبه آهن آنها از گوشت به حداقل برسد.
• مصرف محصولات لبنی همانند دوغ می تواند عملکرد روده را کند و وابسته اختلال کند. از این رو مصرف دوغ برای افرادی وابسته یبوست هستند منظور نمی شود.
• افرادی که به دردهای مفصلی وابسته هستند در مصرف دوغ زیاده روی نکنند. نوشیدن دوغ فراوان می تواند دلیل ضعف استخوان ها شود .
• اگر کلیه سنگ سازدارید، از مصرف بیش ازحد دوغ خودداری کنید و یا نوع کم چرب آنرا در وعده های غذایی خود بگنجانید.
• افرادی که حافظه ضعیفی دارند خوب تر است مصرف دوغ را کاهش دهند.
• افرادی که وابسته مشکلات گوارشی همانند رفلاکس معده هستند
• افرادی که افسردگی یا ناراحتی عصبی دارند
• افرادی که وابسته آسم و سینوزیت هستند
• افرادی که فراوان عرق می کنند
• خانم هایی که وابسته مشکلات داخلی هستند
• افراد مبتلا به نفخ معده

همچنین بخوانید:

چه مواد غذایی با شیر ناسازگار هستند؟