برچسب: rdw

در این مطلب خواهیم گفت که rdw که کوتاه شده عبارت انگلیسی Red blood cell distribution width به معنی (عرض توزیع گلبول های قرمز) می باشد چیست و چگونه تفسیر می شود.

تست خونی RDW یک نوع آزمایش خون است که سایز و میزان گستره گلبول های قرمز را بررسی می کند. این آزمایش بخشی از آزمایش کامل CBC است. تست RDW می تواند بسیاری از بیماری های مربوط به خون و گلبول های قرمز همانند آنمی را مشخص کند. در این مطلب خواهیم گفت که rdw در آزمایش خون چیست؟ و آیا بالا بودن اون خطر دارد؟

آزمایش RDW یا پراکندگی و گستره گلبول های قرمز

تست RDW که در واقع مخخف عبارت انگلیسی Red blood cell distribution width و به معنای عرض توزیع گلبول های قرمز است، سایز گلبول های قرمز و چگونگی پراکندگی یا گستردگی این سلول ها در خون را علامت می دهد. گلبول های قرمز اکسیژن را از شش ها دریافت کرده و به سو ارگان های اساسی و عضلات بدن می برند. اکسیژن برای سلول های بدن همانند سوخت است. تنها در شکل وجود اکسیژن است که سلول ها می توانند انرژی تولید کنند و زنده بمانند.

است، سایز گلبول های قرمز و چگونگی پراکندگی یا گستردگی این سلول ها در خون را علامت می دهد. گلبول های قرمز اکسیژن را از شش ها دریافت کرده و به سو سیستم های اصلی و عضلات بدن می برند. اکسیژن برای سلول های بدن همانند سوخت است. تنها در شکل وجود اکسیژن است که سلول ها می توانند انرژی تولید کنند و زنده بمانند.

میزان و سایز گلبول های قرمز خون فراوان حائزه با ارزش و مهم بودن است. گلبول های قرمز تندرست اکثرا یک اندازه بوده و سایزشان از 2/6 تا 2/8 میکرومتر متفاوت است. داشتن گلبول های قرمز خونی که سایز های متفاوتی دارند علامت دهنده آنمی است. به عبارتی اگر تفاوت میان کوچک ترین گلبول قرمز و عظیم ترین گلبول قرمز (واریاسیون) بالا باشد، فرد مبتلا به آنمی است. آنمی بیماری است که در اون فرد به اندازه کافی گلبول قرمز تندرست ندارد که به بدنش اکسیژن رسانی کند.

تست RDW همانند تمام آزمایشات دیگر به تشخیص پزشک و در آزمایشگاه ها انجام شده تا بیماری های همانند آنمی (Anemie) یا کم خونی بیماری های مربوط به خون تشخیص داده شوند.

مطالب پیشنهادی: بالا بودن rbc علامت چیست؟

تفاوت بین RDW و CBC خون چیست؟

پزشک معالج شما ممکن است برای شما آزمایش RDW بنویسد. این تست خونی در واقع بخشی از یک آزمایش کامل به نام CBC است. آزمایش CBC یک تست خونی کامل است که در مورد تمام قسمت های خون اطلاعات کاملی می دهد؛ از جمله گلبول های قرمز، سفید و پلاکت ها!

یکی از قسمت های آزمایش  CBC با نام RBC یا گلبول های قرمز شناخته می شود. به عبارتی در این قسمت اطلاعاتی دقیق در خصوص گلبول های قرمز خون داده می شود. تست RDW هم در واقع بخشی از پنل RBC است.

شاخصه RBC شامل موارد زیر می شود:

• گستره گلبول های قرمز خون (RDW): واریاسیون سایز گلبول های قرمز موجود در خون با این تست مشخص می شود.
• حجم متوسط گلبول های قرمز (MCV): سایز و حجم متوسط گلبول های قرمز اندازه گیری می شود.
• غلظت متوسط هموگلوبین در گلبول های قرمز (MCHC): میزان هموگلوبین موجود در گلبول های قرمز که به هم نزدیک هستند و یا به عبارتی در گلبول قرمز تجمع دارند مشخص می شود.

از بررسی تمام این فاکتورها در کنار هم می توان انواع و اقسام بیماری هایی را که گلبول های قرمز خون را درگیر می کنند، تشخیص داد.

مطالب پیشنهادی: پایین بودن پلاکت خون علامت چیست؟

آزمایش خون RDW چه چیزی را اندازه گیری می کند؟

واژه «گستره» در گستره گلبول های قرمز خون می تواند گاها گمراه کننده باشد. خب مشخص است که این تست در نظر دارد پراکندگی و گستره گلبول های قرمز را در خون اندازه گیری کند. اما مسئله ابدا این گستردگی نیست! در واقع تست RDW سایز گلبول های قرمز را در گستره ای از خون که به نام نمونه داده شده است اندازه گیری می کند.

در این شکل واژه «گستره» یا «پراکندگی» به فاصله بین گلبول های قرمز روی هیستوگرام آزمایشگاه گفته می شود. هیستوگرام نوعی گراف ویژه است که طیفی از اعداد یا ارزش را علامت می دهد. در این مثال هیستوگرام، طیف سایز گلبول های قرمز را علامت می دهد. اگر سایز گلبول های قرمز کم و بیش هم اندازه باشند، به عبارتی اگر هیستوگرام ارزش های یکسانی را علامت دهد و پراکندگی کم باشد، یعنی گلبول های قرمز روی هیستوگرام به هم چسبیده باشند، RDW کم خواهد بود. اما اگر سایز گلبول ها متفاوت باشد، و گلبول های روی هیستوگرام از هم فاصله داشته باشند، RDW فراوان خواهد بود.

چه زمانی نیاز است آزمایش RDW بدهیم؟

اگر علائمی همانند گونه ای بیماری آنمی را داشته باشید یا اینکه مریض شوید و شرایط شما همانند آنمی باشد، پزشک برای تشخیص خوب تر، این تست خونی را توصیه می کند.

چنانچه پزشک شما به این نتیجه برسد که احتمالا آنمی دلیل بروز علائم بیماری شماست تست RDW تجویز می کند. علامت های شایع آنمی شامل موارد زیر می شود:

• خستگی مزمن
• تنگی نفس
• حس سرما
• حس ضعف و سر گیجه
• رنگ پریدگی و خشکی پوست

واجب به ذکر است که تست RDW می تواند مشخصا نوع آنمی که به اون مبتلا هستید را هم مشخص کند.

بیماری هایی دلیل ساختن علائم آنمی

تست RDW در کنار شاخصه RBS می تواند بیماری های زمینه ای را که دلیل آنمی شما هستند را هم مشخص کند. این بیماری ها شامل موراد زیر می شود:

• سرطان
• بیماری های قلبی عروقی
• بیماری های کلیوی
• بیماری های کبدی
• تالاسمی
• بیماری های مزمنی همانند دیابت و HIV
• کمبود ویتامین ها و مواد معدنی همانند آهن، ویتامین B12، فولات

مطالب پیشنهادی: sgot در آزمایش خون چیست؟

چگونه آزمایش RDW دهیم؟

آزمایش خون RDW هم همانند هر آزمایش خون دیگری با گرفتن نمونه خونی انجام می شود. پس از این نمونه خونی شما به آزمایشگاه فرستاده شده و متخصص گلبول های قرمز شما را بررسی می کند تا واریاسیون سایز مشخص شود. بررسی نمونه خونی زیر میکروسکوپ برابر است با بررسی تمام خون شما و واریاسیون موجود در این نمونه همان واریاسیون کل گلبول های قرمز بدن شماست. برای این آزمایش باید مراحل زیر طی شود :

• به یک آزمایشگاه پاتوبیولوژی (ترجیحا سو قرارداد بیمه) مراجعه کنید.
• متخصص خون گیری بهترین نقطه برای گرفتن خون را مشخص می کند. این نقطه معمولا قسمت داخلی آرنج یا پشت دست است.
• پس از این متخصصان ناحیه را با پنبه و الکل کاملا ضد عفونی می کنند تا در وقت فرو رفتن سوزن میکروب ها درون بدن نشوند.
• متخصص نواری پلاستیکی را بالای قسمت خون گیری روی بازوها می بندد تا جریان خون شما کمی یواش تر شود. با این کار دیدن رگ و خون گرفتن هم برای متخصص راحت تر می شود.
• پس از این سوزنی فراوان باریک درون رگ شما شده و خون موجود در رگ آرام درون سرنگ نمونه گیری می شود. البته ممکن است در این قسمت کمی درد داشته باشید. دردی همانند نیش یک پشه!
• پس از اینکه مقدار خون واجب برای نمونه گیری کامل شد، سوزن از رگ خارج شده و محل خون گیری را با بانداژ بسته می شود تا آرام بهبود پیدا کند.
• ممکن است بتوانید بلافاصله پس از خون گیری سر پا بیاستید و بروید. اما متخصصان خون گیری معمولا منظور می کنند که چند دقیقه بنشینید. هدف از این کار این است که ایمن شوند عارضه جانبی شامل حال شما نمی شود.

نکته : این تست خونی پروسه ای فراوان امن داشته و معمولا عارضه جانبی ندارد. البته ممکن است کبودی جزیی در محل خون گیری داشته باشید که چند روز سپس از بین می رود. در عین حال ممکن است که بلافاصله پس از خون دادن کمی سر گیجه داشته باشید. اما باید بفهمید که این حس موقتی بوده و فراوان زود از بین می رود. اما اگر خون ریزی محل خون دهی طناب نمی آید، حالت تهوع دارید، یا حس می کنید در حال بیهوش شدن هستید به متخصص اطلاع دهید. این عارضه های جانبی ممکن هستند، اما شایع نیستند.

برای آزمایش RDW باید ناشتا باشیم؟

برای آزمایش RDW نیاز به ناشتایی نیست. البته ممکن است پزشک معالج شما در کنار RDW تست های خونی دیگری هم بنویسد و ممکن است اون تست ها نیاز به ناشتا بودن داشته باشند. یعنی برای دادن چنین تست هایی، در روز خون دادن باید ناشتا باشید. پس به توصیه های پزشک معالج بیشر توجه کنید و اگر هم واجب بود ناشتا باشید.

تفسیر پاسخ آزمایش RDW

نتیجه نرمال به این معنی است که گلبول های قرمز خون شما یک اندازه هستند. طیف نرمال تست RDW از 12% شروع شده و به 15% هم می رسد. البته این طیفِ عددی ممکن است بسته به آزمایشگاهی که در اون خون می دهید متفاوت باشد. درون برگه نتیجه آزمایش، طیف نرمال هایلیت شده تا بتوانید بدون نگرانی نرمال بودن یا نبودن سایز گلبول های قرمز خون خود را بررسی کنید.

البته این را هم بگویم که نرمال بودن نتیجه تست RDW به این معنا نیست که شما به معالجه نیازی ندارید. برخی از انواع آنمی در شاخصه RDW نرمال بوده اما در شاخصه هایی دیگری همانند RBC بالا و پایین دارند.

بالا بودن RDW شنان می دهد که واریاسیون سایز گلبول های قرمز خون شما زیادتر از محدوده ای است که نرمال محسوب می شود. بالا بودن این عدد می تواند علامت ای از آنمی یا گونه ای بیماری با علامت آنمی باشد. برای درک بهترین تفسیر از این آزمایش باید به پزشک متخصص مراجعه کنید. پزشکان نتیجه RDW و MCV را در کنار هم بررسی می کنند تا به نتیجه ای آشکار تر برسند.

پایین بودن RDW ابدا جای نگرانی ندارد و معمولا به این معناست که فرد به هیچ گونه خاصی از آنمی مبتلا نیست.

پاسخ آزمایش rdw چه زمانی مهیا می شود؟

 معمولا 1 الی 2 روز پس از نمونه گیری نتایج مهیا هستند. اگر برای تفسیر نتایج با مشکل رو به رو شده اید با پزشک متخصصی در این مورد مشاوره کنید. هر سوالی در مورد مراحل بعدی معالجه دارید از متخصص خود بپرسید.

نتیجه گیری

نتیجه تست RDW چه نرمال باشد، چه بالا و پایین، نمی تواند به تنهایی ابزاری برای تشخیص قطعی باشد.  نتیجه تست RDW تنها بخشی از پازل برای درک خوب تر نحوه عملکرد گلبول های قرمز و میزان اکسیژن رسانی این سلول ها در بدن است. به همین منظور باید نتیجه این تست را در کنار سایر قسمت های آزمایش CBC بررسی و تفسیر کرد. از آنجایی که تفسیر تمام نتایج از وظیفه علم من و شمای عادی خارج است باید این کار را به متخصصین واگذار کرد.