انتشار تصاویری از یک قطار باری بزر در حال انتقال تجهیزات مخصوص ی نظامی مرتبط با واحد اتمی وزارت نگهداری روسیه نگرانی ها درباره ی افزایش درگیری ها از سوی نیروهای ولادیمیر پوتین را بالا برده است.
ویدئویی که روز یکشنبه در یکی از کانال های تلگرامی ناظر دولت روسیه منتشر شد، از انتقال تعداد زیادی نفربر زرهی BPM-97 و دیگر خودروهای نظامی در مرکز روسیه سخن پند آموز دارد.
تصور می شود این نفربرها ارتقا یافته و به برجکی کارآمدتر، جان پناهی محکم تر و زرهی ضد مین مجهز شده باشند؛ همینطور یک سیستم تصفیه هوا که به گونه ای طراحی شده که سرنشینان نفربر بتوانند در حملات طولانی وقت نیروهای پیاده نظام عملکرد مؤثری داشته باشند.
گفته می شود چنین ادوات نظامی پیشرفته ای، که مشابه اون به ندرت در جبهه های جنگ اوکراین استفاده شده، به «اداره کل شماره ۱۲» وزارت نگهداری روسیه وابستگی دارد.
کار این واحد مخصوص ی نظامی، انبار و نگهداری از تسلیحات و رساندن اون ها به نیروهای راهبردی موشکی است، یک شاخه از ارتش روسیه که کنترل راکت های اتمی را برعهده دارد و از نقشی کلیدی در برنامه ی اتمی ولادیمیر پوتین برخوردار است.
کونراد مازیکا، تحلیلگر نظامی مدعی است به کارگیری این واحد نظامی ممکن است به معنای تصمیم رئیس جمهور جنگ طلب روسیه برای تشدید ساختن درگیری ها در اوکراین در آینده یا مقدمه ی رزمایش های بزر اتمی باشد.
این اتفاق پس از اون است که ناتو به کشورهای عضو این سازمان هشدار داد زیردریایی اتمی جدید روسیه به نام «بلگراد» از پایگاه خود در دریای سفید خارج شده است و از سویی دیگر، رمضان قدیروف، رئیس جمهور چچن و متحد کلیدی پوتین اظهار کرد ارتش روسیه برای برگرداندن ورق جنگ در اوکراین باید از سلاح های اتمی با قدرت تخریب پایین استفاده کند.
مازیکا می گوید انتقال ادوات نظامی سنگین وابسته به واحدهای نظامی مرتبط با تسلیحات اتمی لزوماً به این معنا نیست که روسیه دارد خود را برای استفاده از تسلیحات اتمی در اوکراین مهیا می کند.
اما به نظر او، این امر ممکن است پیامی به غرب باشد درباره ی تصمیم مسکو برای تشدید ساختن درگیری ها باشد. مازیکا همچنین می افزاید نیروهای راهبردی موشکی روسیه در پاییز در رزمایش های تمرینی عظیمی شرکت خواهند کرد.
نیروهای راهبردی موشکی شاخه ای از نیروهای مسلح روسیه و زیربنای برنامه نگهداری اتمی و بازدارنده این سرزمین هستند، که عظیم ترین و پیشرفته ترین در دنیا محسوب می شود.
نیروهای راهبردی موشکی متشکل از تعداد زیادی هنگ موشکی است که کنترل هزاران سلاح اتمی قدرتمند یعنی راکت های بالستیک قاره پیما را در دست دارند و نیز وظیفه ی نگه داری و نگهداری از مراکز پرتاب راکت را برعهده دارند.
واسیلی کاشین، یک تحلیلگر نظامی و سیاسی در مسکو، می گوید: «ما در وضعیتی هستیم که برتری از جهات مالی و سلاح های متعارف با غرب است. اما قدرت روسیه از زرادخانه های اتمی اون نشأت می گیرد.»
مازیکا همچنین می گوید انتقال چنین ادواتی ممکن است مقدمات برگزاری رزمایش بازدارنده اتمی معروف روسیه به نام «گروم» (به معنای صاعقه) باشد.
در رزمایش نظامی «گروم» که آخرین بار در اکتبر ۲۰۱۹ برگزار شد، لشکرهایی از نیروهای سه گانه ی زمینی، دریایی و هوایی زرادخانه های اتمی روسیه گرد هم می آیند تا واکنش عملیاتی خود در وقت وقوع درگیری اتمی را بسنجند.
در این رزمایش ها ده ها هزار نیروی نظامی در آزمون های آمادگی اتمی شرکت می کنند، به دنبال بیش از ۲۰۰ ایستگاه پرتاب راکت های بالستیک قاره پیما، صدها هواپیمای نظامی و چندین کشتی جنگی و زیردریایی اتمی.
وزیر نگهداری روسیه، سرگئی شویگو سال قبل اعلام کرد رزمایش «گروم» در سال ۲۰۲۲ بار دیگر برگزار خواهد شد، گرچه روشن نیست درگیری ها در اوکراین تغییری در این برنامه ساختن خواهد کرد یا خیر.
نگرانی ها درباره ی انتقال ادوات نظامی «اداره کل شماره ۱۲» وزارت نگهداری روسیه پس از اون چهره داد که ناتو هشدار داد یک زیردریایی اتمی کلیدی روسیه پایگاه خود در دریای سفید در شمال روسیه را ترک کرده است.
در این هشدار ادعا شده زیردریایی بلگراد K-329 که از ژوئیه ۲۰۲۲ کار خود را در نیروی دریایی روسیه شروع کرده، ممکن است عازم دریای کارا به منظور سنجش پهپاد اتمی زیر آبی پوزئیدون باشد.
اینگونه که گفته می شود پوزئیدون قادر به طی مسافت های طولانی در زیر آب است و با چنان قدرتی منفجر می شود که می تواند با ساختن یک سونامی اتمی، شهرهای ساحلی را به زیر آب ببرد و در معرض تشعشعات اتمی قرار دهد.
دریای کارا در نزدیکی سواحلی شرقی نووایا زلمیا قرار دارد، جزیره ای تحت کنترل روسیه در دایره قطب شمال که سال ها است از اون به نام یک مرکز سنجش تسلیحات اتمی استفاده می شود.
اینجا محل وقوع عظیم ترین انفجار اتمی ثبت شده در تاریخ است که در سال ۱۹۶۱ چهره داد، زمانی که همبستگی جماهیر شوروی بمب تزار را در آنجا منفجر کرد، سلاحی اتمی ۱۰ برابر توانا تر از مهمات منفجر شده در جنگ جهانی دوم. این سلاح در مقیاس کوچک تری نسبت به طراحی اولیه ی اون ساخته شده بود چون تصور می شد طراحی اولیه پرخطر تر از آنی باشد که امکان امتحان کردن اون باشد.
در عین، حال رئیس جمهور چچن و متحد پوتین، رمضان قدیروف هفته ی قبل در کانال تلگرام خود نوشت که روسیه باید در شهرهای مرزی نزدیک به اوکراین حکومت نظامی برقرار و از تسلیحات اتمی با قدرت تخریب پایین استفاده کند تا شکست های نظامی اخیر روسیه جبران شود.
قدیروف همچنین نوشت که فرماندهان پوتین در نابودسازی «شیطان پرستان و فاشیست ها» برنده نبوده اند و تمایل خود به استفاده از تسلیحات اتمی در خاک اوکراین را پنهان نساخت.
نظاره گران کرملین همیشه به قصـه معروف ولادیمیر پوتین در کودکی نشانه کرده اند، داستانی که در اون وی در خرابه های شهر لنینگراد با یک موش ترسناک مواجه شده بود. با در دست گرفتن یک چوب، پوتین این موش را دنبال کرده و اون را در گوشه اتاق گیر می اندازد. بدون اینکه راهی برای فرار داشته باشد، «یکباره برگشت و خودش را به سمتم پرتاب کرد. بدین نظم بود که درسی سریع و پایدار در مورد معنی عبارت در گوشه گیر افتادن یاد گرفتم». این تصویری است که در بیوگرافی رسمی ولادیمیر پوتین از این اتفاق ارائه شده است. امروز، در شرایطی که تهاجم شتاب زده و بی باکانه او به اوکراین طبق برنامه نزد نرفته و پوتین بیش از نزد خود را در گوشه ای گیر افتاده می بیند، آیا رییس کرملین، در اوج درماندگی، بازگشته و خود را به سو دشمنانش پرت خواهد کرد؟
او در روزهای اخیر دفعات به شکل ضمنی و گاه شفاف به سلاح های هسته ایش نشانه کرده است، آخرین کارت برنده ای که در دست دارد. در سخنرانی اش در مراسم الحاق چهار منطقه از اوکراین به روسیه در روز جمعه قبل، پوتین اعلام کرد که از هر چیزی که در اختیار دارد برای نگهداری از این مناطق جدید ملحق شده به خاک روسیه استفاده خواهد کرد. او همچنین مدعی شد که ایالات متحده با استفاده از بمب اتمی در دوران جنگ جهانی دوم دلیل شده که استفاده از سلاح های اتمی سابقه داشته و به اصطلاح مسبوق به سابقه باشد. زرادخانه اتمی بزر روسیه آخرین تهدید با اعتبار پوتین در تلاش برای به عقب راندن غرب در حمایت از اوکراین است. حالا که ارتش زمانی مغرورش در حال شکست خوردن از ارتش اوکراین است و اروپا فراتر از انتظارات پشت اوکراین ایستاده و در برابر تهدیدهای انرژی اساس پوتین مقاومت می کند، رییس جمهور روسیه می تواند دست به کارهای غیرقابل نزد بینی بزند.
در تلویزیون های دولتی روسیه و متحدان مردمی گرای پوتین، همانند رمضان قدیروف رییس منطقه چچن و رییس جمهور گذشته روسیه، دمیتری مدودیف، از رییس جمهور روسیه خواسته می شود که تابوی استفاده از سلاح های اتمی را بشکند. شرح هایی وجود دارد مبنی بر اینکه ناتو صبر استفاده از سلاح های اتمی در خط فرضی بین دو کشور اوکراین را می کشد. در واکنش به این گزارشات، کاخ سفید به روسیه هشدار داده است که در شکل استفاده از این سلاح ها توسط روسیه، عواقب فاجعه باری در صبر این سرزمین خواهد بود. در شرایط کنونی، اکثر کارشناسان و مالک نظران بر این باورند که احتمال استفاده پوتین از سلاح های اتمی فراوان کم است و سازمان سیا نیز گفته که هیچ علامت ای از حمله قریب الوقوع اتمی توسط روسیه دیده نمی شود. اما رییس جمهور روسیه که جمعه هفته جاری ۷۰ ساله شده و زمان هاست از ابتلای او به سرطان و پارکینسون خبر داده می شود، مقاوم برای خارج آمدن از گوشه ای که خود عامل اون است تلاش خواهد کرد.
سنجیدن قدرت اتمی روسیه و ایالات متحده
زرادخانه اتمی روسیه که عظیم ترین در نوع خود در دنیا است، شامل بمب های تاکتیکی با قدرت انفجاری پایین و سلاح های استراتژیکی است که می توانند یک شهر عظیم و جمعیتی قابل توجه را نابود سازند. برای مثال، بمبی که در سال ۱۹۴۵ روی شهر هیروشیما رها شد قدرتی برابر با ۱۸ کیلوتن داشت. استفاده از سلاح های اتمی استراتژیک آخرین عامل بازندارنده تلقی می شود و اگر استفاده شوند، فعالیت تلافی جویانه از جانب غرب اجتناب ناپذیر بوده و شاهد یک آرماگدون خواهیم بود. بدین نظم بعید است که حتی در بدترین شرایط نیز پوتین دست به استفاده از سلاح های اتمی استراتژیک خود بزند. آستانه صبر برای استفاده از سلاح های هسته تاکتیکی اما پایین تر است و روسیه نزدیک به ۲,۰۰۰ سلاح از این نوع دارد و می تواند اون ها را به روش های مختلف به اهداف مورد نظرش برساند.
پوتین می تواند با شلیک راکت های کروز کالیبر خود از یکی از کشتی هایش در دریای سیاه یا جت هایش از آسمان روسیه دست به استفاده از این سلاح ها بزند. یا حتی می تواند از یک راکت بالستیک برد کوتاه زمین پرتاب اسکندر استفاده نماید. او می تواند به نام یک «شلیک هشدار» دست به این کار بزند، چه در آسمان، چه روی دریا و چه زیر آب و فراوان دورتر از میدان جنگ و کشتن انسانی. چنین اقدامی می تواند علامت دهنده توانایی و تصمیم راسخ به منظور عقب راندن ایالات متحده و ناتو باشد. اما چنین اقدامی بدون هزینه نخواهد بود، زیرا موج الکترومغناطیسی که چنین انفجاری تولید می کند دلیل از بین بردن تمامی مدارهای الکتریکی در شعاعی مشخص خواهند شد، در حالی که باران اتمی و گرد و گرد و خاک اتمی ناشی از اون، منطقه انفجار و دور و بر اون را فراوان زیاد آلوده خواهد کرد. ابر اتمی تشکیل شده می تواند به سو کشورهای عضو ناتو برود، موضوعی که دیوید پترائوس، رییس گذشته سازمان سیا، از اون به نام حمله به یکی از کشورهای عضو ناتو یاد کرده است.
همچنین دست زدن به چنین اقدامی تنش را به مرحله ای بالاتر خواهد برد به طوری که ناتو مجبور می شود به خواسته های کرملین بدن دهد یا حملات اتمی بیشتری توسط طرفین شکل بگیرد. اما اگر ناتو در مقابل این تهدیدات مقاومت کند، چنین اقدامی می تواند به جراحت پوتین تمام شود و حمایت متحدان بهت زده ای همانند هند و چین را نیز از دست بدهد. حمله اتمی به شهرهای اوکراین برای تسلیم کردن این سرزمین نیز می تواند عواقب هولناکی در پی داشته باشد که بر مناطق جدید ملحق شده به روسیه نیز تاثیرگذار خواهد بود و به همین خاطر فراوان بعید به نظر می رسد. حمله روسیه به کشورهای عضو ناتو نیز همانند این است که به پای کسی شلیک کرد. چنین کاری شاید تنها برای ترساندن ایالات متحده انجام شود که آمریکایی ها فکر کنند سو او دیوانه ای است که دیوانگی کافی برای حمله به کشورهای عضو ناتو را دارد و باید کمی با او نرمش داشت.
اما در صورتی که حمله به یکی از کشورهای عضو ناتو با فعال شدن طناب ششم پیمان نگهداری جمعی ناتو دنبال شود، عواقب اون برای پوتین و کشورش فراوان هولناک خواهد بود. پترائوس مدعی شده که در شکل حمله روسیه به کشورهای عضو ناتو با سلاح های اتمی، ارتش او نابود خواهد شد. او مدعی شده که در چنین صورتی تمام نیروها و ادوات نظامی روسیه در میدان جنگ، در کریمه و دریای سیاه نابود خواهند شد. بدین نظم، با توجه به واکنش ها و عوارضی که خواهد داشت، استفاده پوتین از سلاح های اتمی (تاکتیکی یا استراتژیک) فراوان کم به نظر می رسد اما پوتین همیشه با تصمیم های غیرمنتظره خود کارشناسان را غافلگیر کرده است. این مامور گذشته کا گ ب دفعات تمایل خود به ریسک کردن و دست به خطر زدن را علامت داده است
محمد مرندی مشاور تیم مذاکره کننده هستهای ایران یکشنبه شب در گفت وگو با شبکه المیادین گفت: موقعیت کشورهای غربی اجازه افزایش فشار به ایران را نمیدهد.
موقعیت کشورهای غربی اجازه افزایش فشار به ایران را نمیدهد
به تعریف از المیادین، مرندی افزود: ایران قبل از امضای توافق هستهای جدید خواهان دریافت ضمانت است.
او ادامه داد: آمریکاییها از آژانس بین المللی انرژی اتمی برای تحت فشار قرار دادن ایران استفاده میکنند و میخواهند برای دور زدن توافق، برخی بندها مبهم باقی بماند.
مشاور تیم مذاکره کننده هستهای ایران همچنین، گفت: آمریکاییها و اروپاییها در شرایط سختی قرار دارند و موقعیت آنها اجازه نمیدهد فشار بر ایران را افزایش دهند.
مرندی افزود: گاز در حال آماده از با ارزش و مهم بودن بالایی برخوردار است و آمریکاییها و اروپاییها این را میدانند.
وی اضافه کرد: رئیس آژانس بین المللی انرژی اتمی آنچه را که دولت آمریکا دیکته میکند اجرا میکند. آژانس به یک نهاد سیاسی تبدیل شده است که کشورهای غربی نشان زیادی بر اون دارند.
این کارشناس ایرانی همچنین گفت: ایران مهیا همکاری با متخصصان و کارشناسان آژانس است تا پاسخهای واجب را برای حل بحران در اختیار اونها قرار دهد، هر چند سؤالاتی که به تازگی از سوی آژانس مطرح شده است، جدی نیست.
مذاکرات رفع تحریمها پس از ماهها گفت وگوهای فشرده به نقطهای رسیده است که اگر آمریکا الزامات شکلگیری یک توافق پایدار و قابل اتکا را بپذیرد، توافق نهایی در کوتاهترین تاریخ نتیجه خواهد شد.
ایران تاکید دارد که شرط رسیدن به توافق رفع موثر و پایدار تحریمها به نحوی است که انتفاع اقتصادی مردم تامین شود و موضوعی به نام اهرم فشار جهت استفاده علیه ایران نماند.
اما دولت ناتوان جو بایدن که به دلیل مشکلات داخلی و فشار رژیم صهیونیستی قدرت تصمیمگیری برای بازگشت به توافق هستهای را ندارد، به تاکتیک مقصرنمایی و تعیین ضربالاجلهای ساختگی متوسل و دلیل طولانی شدن روند مذاکرات شده است.
جمهوری اسلامی ایران ۲۵ مرداد (۱۶ آگوست) نظرات و درخواستهای خود را درباره پیشنهادات اتحادیه اروپا درباره مذاکرات رفع تحریمها در وین ارسال کرد و آمریکا پس از بیش از یک هفته از اون در دوم شهریور ماه (۲۴ آگوست) نظر خود را در این باره به اتحادیه اروپا ارائه کرد. جمهوری اسلامی ایران متعاقبا پاسخ خود را به نظرات آمریکا ارائه کرد اما کاخ سفید هنوز پاسخی نداده است.
جوسپ بورل هفته نزد ادعا کرد که مذاکرات با توجه به شرایط سیاسی در آمریکا و برخی جهتگیریها به بنبست خورده است. او گفت که پس از تابستان، موضع سوهای مشارکت کننده در گفت وگوها از هم دور شده است.
با وجود پزشک «محمد اسلامی» رئیس سازمان انرژی اتمی و پزشک «سید سعید شمسی نژاد» مدیرعامل بانک گرفتنالحسنه مهر ایران تفاهم نامه همکاری پرداخت وام گرفتنالحسنه به کارکنان سازمان انرژی اتمی امضا شد. به شرح صفحه اقتصاد به تعریف از روابط عمومی بانک گرفتن الحسنه مهر ایران، بر پایه این تفاهم نامه، ارائه خدمات متنوع بانکی و استفاده بهینه از ظرفیت های ۲ مجموعه در دستور کار قرار گرفت. در ابتدای مراسم امضای تفاهم نامه، مدیرعامل بانک گرفتن الحسنه مهر ایران، با نشانه به عملکرد بانک، بر ترویج فرهنگ گرفتن الحسنه تأکید و از روند رشد اون در میان آحاد جامعه ابراز رضایت کرد. شمسی نژاد همچنین بر ضرورت حمایت از کارکنان سازمان انرژی اتمی به نام یکی از پیشروترین سازمان های سرزمین در حوزه استراتژیک علم، تأکید کرد و گفت: بانک گرفتن الحسنه مهر ایران مهیا ارائه خدمات مختلف و طرح های متنوع وام به کارکنان این سازمان است. در ادامه رئیس سازمان انرژی اتمی با نشانه به مزایای بانکداری بر مبنای شریعت و عقد گرفتن الحسنه ابراز امیدواری کرد تا با گسترش این نوع بانکداری شاهد استفاده هر چه زیادتر مردم از این خدمات باشیم. اسلامی تفاهم نامه منعقد شده بین سازمان انرژی اتمی و بانک گرفتن الحسنه مهر ایران را علامت عظم جدی ۲ مجموعه در همکاری با یکدیگر فهمید.
صفحه اقتصاد-بازار مسکن یکی از بازارهای رایج و جذاب در سرزمین ما بوده و از سال های قبل از انقلاب و تاریخ نخست وزیر هویدا، التهاب در بازار مسکن وجود داشته است. نرخ تورم 27 درصدی سال 1355 و شروع بیماری هلندی در اقتصاد ایران که از سال 1352 برای افزایش ناگهانی درآمدهای نفتی اتفاق افتاده بود، مزید بر دلیل بوده است. در حالی که دولت ابراهیم رئیسی و مجلس یازدهم، تاکید بر ساخت سالیانه یک میلیون واحد مسکونی دارند، در فضای روانی مذاکرات برجام، شور بازار مسکن، کاهش پیدا کرده است. به منظور تحلیل وضعیت این بازار، «صفحه اقتصاد» با نیما عسگری (کارشناس اندوخته گذاری و تحلیلگر بازار مسکن) گفت و گو کرده است که اون را می خوانید. *****
*در مرداد 1401، میانگین قیمت هر متر مربع واحدهای مسکونی معامله شده کلانشهر تهران، به 42 میلیون تومان رسیده و از سو دیگر دولت و مجلس تاکید بر این دارند که سالیانه یک میلیون واحد مسکونی در سراسر سرزمین ساخته شود. با توجه به این که جنابعالی در حوزه اندوخته گذاری و مسکن کوشش دارید، از نظر شما وضعیت حوزه مسکن چگونه هست و این بازار در شرایط فعلی، نسبت به بازارهای موازی چه وضعی دارد؟
-بانک مرکزی ایران، میانگین قیمت هر متر مربع واحدهای معامله شده را اعلام کرده ولی مرکز آمار ایران هنیز جدیداً اعداد و ارقام قسمت مسکن را اعلام می کند. با این حال، چون کار مرکز آمار جدید بوده و به تازگی در این زمینه این آمار را منتشر می کند، اطلاعات بانک مرکزی، عمدتاً مورد توجه قرار می گیرد و تحلیل ها با استناد به این اطلاعات انجام می شود. شرح بانک مرکزی در مورد مسکن، به این معنا نیست که یک شرح کامل است برای چی که بانک مرکزی، بر پایه کدهای رهگیری که در مورد معاملات مسکن صادر می شود، آمار خودش را منتشر می کند. آمار و اطلاعاتی که توسط بانک مرکزی منتشر می شود در حد 70 تا 80 درصد، صحیح است ولی قطعاً شرح بانک مرکزی، نقص هایی دارد. اولاً این آمار را در مورد واحدهای مسکونی معامله شده ارائه می کنند و دوم این که برخی معاملات به شکل توافقی و با وجود در دفترخانه رسمی انجام می شود و در نتیجه برای آنها کد رهگیری صادر نمی شود. در حالت معمول، بانک مرکزی بر پایه کد رهگیری، شرح مسکن را منتشر می کند و البته باید برخی نواقص این شرح را پذیرفت. در مورد ساخت یک میلیون واحد مسکونی در سال که دولت و مجلس بر اجرای اون اصرار کرده اند، باید بگویم که این نوع کارها، بیش تر جنبه تبلیغاتی دارد. متاسفانه همین الان قسمت دولتی با قسمت خصوصی رقابت می کند و دست و بال قسمت خصوصی به چند دلیل بسته است. اخیراً گفت و گو مالیات مطرح شده و هزینه جواز اضافه شده. همچنین قیمت مصالح ساختمانی و میزان دستمزد نیروی کار افزایش پیدا کرده است. در عمل قسمت خصوصی، دیگر توان رقابت ندارد و عمده سازندگان مسکن، برای این که سود حداقلی هم کسب نمی کنند، اگر پول خودشان را در بازارهای موازی همانند بانک بگذارند، به صرفه تر است.
در این زمان، تعداد زیادی از سازندگان مسکن، ورشکسته شدند و از این حوزه خارج رفته اند و برخی نیز به سو دلالی و سفته بازی رفته اند. همین آماری که در مورد تهران و شهرستان ها منتشر می شود علامت می دهد که قسمت خصوصی، دیگر توان ساختن ندارد. تعداد پایین جوازهای ساخت مسکن، مشخص می کند که کمبودهای ما در قسمت مسکن، بیش تر می شود. دولت و مجلس محترم، زحمت های کشیده و صحبت هایی داشته اند ولی این صحبت ها عملیاتی نیست.
*مقامات وزارت راه و شهر سازی اعلام کرده اند که در همین شهریور 1401، تعداد 100 هزار واحد مسکونی از واحدهای «طرح نهضت مردمی مسکن به استفاده برداری» می رسد. همچنین اعلام شده که زمین مورد نیاز تعدادی از اون 4 میلیون واحد مورد نظر تامین شده و تعدادی از زمین ها باید تغییر کاربری بدهند و جزو مناطق شهری شوند تا ساختن آنها انجام شود. در شرایط فعلی، شرح بانک مرکزی در مورد معاملات انجام شده در مرداد امسال منتشر شده. بر پایه این شرح، رشد افزایش قیمت مسکن تهران، به میزان زیادی نسبت به ماه های قبل کمتر شده. آیا این آمار و اطلاعات علامت می دهد که قسمت مسکن به سقف قیمتی خودش رسیده و می توان از شرح بانک مرکزی این طور استنباط کرد؟
-من از یک بُعد دیگر به این قضیه دید می کنم. تمام بازارهای مالی در مرداد ماه امسال منفی بودند و تنها بازاری که بازدهی مثبت داشته، مسکن بوده است. در مرداد ماه امسال، تمام بازارها کمتر از تورم 52 درصدی نقطه به نقطه، رشد قیمت داشتند. جدا از گفت و گو پول نقد، بورس حدود 6 درصد بازدهی داشته و میانگین نرخ سود بانکی 15 درصد بوده است. مابقی بازارها از جمله طلا، سکه و کالاهای بادوام شامل لوازم خانگی و ماشین، کمتر از نرخ تورم، بازدهی داشته اند، یعنی عملاً نتوانسته اند در یک سال قبل، ارزش پول را بر پایه تورم نگه داری کنند و فقط نسبت به نگه داشتن پول نقد، جراحت کمتری اتفاق افتاده است. صحیح است که بازدهی مسکن تهران و مسکن شهرهای مختلف، کمتر از نرخ تورم بوده ولی بازدهی مسکن، از تمام بازارهای موازی بیش تر بوده است. با توجه به گزارشی که بانک مرکزی ارائه کرده، ما افزایش قیمت مسکن را تجربه کرده ایم. از سو دیگر، نمی شود کاهش قیمت زیادی را در قسمت مسکن متصور شد. به دلیل این که هزینه ساختن و هزینه جواز ساخت بالا رفته است. در این زمان، نه تنها کاهش قیمت مسکن نداشته ایم بلکه افزایش قیمت نیز داشته ایم ولی برای رکود تورمی، تعداد معاملات مسکن کمتر شده. ما الان در «رکود تورمی» قسمت مسکن هستیم ولی معاملات قسمت مسکن در حال انجام است. در دوره قبل از کرونا، میانگین تعداد معاملات مسکن شهر تهران حدود 8 تا 10 هزار فقره در ماه بود. در همان دوره در ماه های خرداد و تیر، تعداد معاملات به اعداد بیش تری می رسید و به حدود 12 هزار تهران در شهر تهران هم می رسید. در حالی که تعداد معاملات مسکن تهران در مرداد 1401 به حدود 7 هزار فقره رسیده است. این 7 هزار معامله مسکن در ماه، نسبت به دو، سه ماه قبل از خودش کمتر بوده و 20 درصد کاهش داشته ایم ولی نسبت به ماه مشابه سال قبل خودش حدود 4 تا 5 درصد افزایش داشته است. پس نمی شود برای مسکن، فعلاً تورم زیادی را متصور بود و بازدهی خودش را خواهد داشت. رشد قیمتی مسکن انجام می شود ولی قطعاً از تورم کمتر خواهد بود. موضوعی که در این آمارها اهیمت دارد این است که همیشه رشد قیمت قسمت مسکن در تهران، بیش از شهرستان ها بود و در ماه های قبل، شهرستان ها از تهران جا می ماندند و عدد افزایش قیمت برای مسکن تهران، رقم درشتی بود ولی در این ماه برعکس شده. در این ماه، جاماندگی قیمت مسکن شهرستان ها نسبت به تهران، جبران شده و برای ماه آینده هم، احتمالاً همین وضع را خواهیم داشت. به نظر می رسد جاهای خوب شهرستان ها، رشد بالاتری نسبت به تهران خواهند داشت و جاماندگی قیمتی خودشان را جبران خواهند کرد.
*به طور مشخص در ماه مرداد سال 1399، تعداد 9 هزار واحد مسکونی در شهر تهران به طور رسمی معامله شده ولی در مرداد 1401، تعداد 7 هزار و 800 واحد در شهر تهران معامله شده. نسبت به سال 1399 چه اتفاقی افتاده که الان تعداد معاملات مسکن تهران، کاهش پیدا کرده است؟
-در سال 1399 میانگین قیمت مسکن در شهر تهران در حد 24 یا 25 میلیون تومان بود ولی در دو سال اخیر، حدود 2 برابر افزایش قیمت مسکن داشته ایم. از سو دیگر، در مرداد 1399 در بازارهای موازی از قبیل بورس رواج زیادی وجود داشت و اتفاقاتی در بورس چهره داد که همگی می دانیم. در اون تاریخ، بازدهی بقیه بازارها پایین بود و سپس از شروع فرو ریختگی بورس، افراد به این نتیجه رسیدند که اگر اندوخته خودشان را به کالای بادوامی همانند مسکن تبدیل کنند، رشد بهتری خواهد داشت. سپس از اون هم، انتخابات آمریکا در آبان 1399 برگزار شد و جو روانی اون انتخابات دلیل شد قسمت مسکن درون رکود شود. در اون دوره، تعداد معاملات مسکن کم شد تا این که در اسفند 1399، تعداد معاملات افزایش پیدا کرد. در ماه های آخر سال، معمولاً در همه بازارها، یک شور و شور به وجود می آید. با این که در اون تاریخ، شیوع ویروس کرونا را داشتیم ولی دوباره شور و شادی در مردم کم نشد. بنده دلیل اون اتفاقات 6 ماهه اول سال 1399 را همین داستان می دانم.
*به هر حال تعداد معاملات مسکن در مرداد 1401 نسبت به مرداد سال 1399 کاهش پیدا کرده است. آیا ممکن است کم شدن تعداد معاملات، برای این باشد که خریدهای مسکن به شهرهای دور و بر تهران یا استان های دیگر منتقل شده باشد یا این که احیاناً الان خریداران و متقاضیان منتظرند در همین تهران، مسکن مورد نظرشان را خریداری کنند؟
-کمتر شدن تعداد خرید و فروش در تهران، برای رکود تورمی است. در رکود تورمی، قیمت ها افزایش پیدا می کند و توان مردم به خرید مسکن نمی رسد. آمارها علامت می دهد که نزدیک 60 تا 70 درصد حجم معاملات، مربوط به واحدهای زیر 80 متر مربع است و همچنین 50 تا 60 درصد حجم معاملات واحدهای مسکونی مربوط به واحدهای زیر 3 میلیارد تومان است. اگر این آمار و اطلاعات را کنار هم بگذاریم، به این نتیجه می رسیم که در یک قسمت از تهران که هنوز به اشباع قیمتی نرسیده، خرید و فروش بیش تر وجود دارد. در عمل، یک واحد مسکونی با قیمت یک میلیارد و 500 میلیون تومان تا 2 میلیارد تومان، راحت تر معامله می شود. در عین حال، عمده حجم معاملات مسکن تهران، در مناطق 9 و 10 شهرداری تهران و کمربند میانی تهران به پایین و پایین تر از خیابان آزادی، انجام می شود. اگر یک فرد، فرضاً یک خودروی پژو 206 داشته باشد قیمت اون 400 میلیون تومان است. اگر او یک وام بانکی بگیرد و هزینه اوراق مسکن اون را کم کند نزدیک 300 تا 350 میلیون تومان می تواند دریافت کند. از طرفی، اگر از اقوام خودشان هم بتواند پول گرفتن کند و خودش هم 300 تا 400 میلیون تومان نقدینگی داشته باشد، حدود یک میلیارد و 600 میلیون تومان نقدینگی پیدا می کند. در این حالت، این فرد می تواند به راحتی اقدام به خرید واحد مسکونی مورد نظرش کند. در مناطق شمالی شهر تهران که میانگین قیمت هر متر مربع 60 میلیون تومان شده، قیمت یک واحد 100 متری 6 میلیارد تومان می شود. به همین دلیل عمده حجم معاملات مسکن، در مناطق پایین تر شهر تهران اتفاق می افتد. الان معاملات مسکن انجام می شود و رکود تورمی هم وجود دارد ولی مِلک های ریز و کوچک که نقد شوندگی بهتری داشته باشند راحت تر فروش می روند. اساساً در تاریخ رکود مسکن، نقد شوندگی، مهم تر از سود بیش تر است. البته این احتمال هم وجود دارد که برخی خریداران بخواهند در شهرهای دور و بر تهران، واحد مسکونی مورد نظر را خریداری کنند ولی عامل این اتفاقی که دلیل وضعیت فعلی مسکن در 2 ماه اخیر شده، انتظاراتی است که مردم دارند.
*اجرای مجدد برجام چقدر بر وضعیت کنونی بازار مسکن تاثیر گذاشته است؟
-مردم، اخبار توافق برجام را پیگیری می کنند و صبر دارند برجام اجرا شود. به همین دلیل خریداران، دست نگه داشته اند و اقدام به خرید مسکن نمی کنند. مردم فکر می کنند با اجرای برجام، شاید اتفاقات خوبی در حوزه مسکن رقم بخورد و حتی بتوانند در قیمت های پایین تر خرید کنند. البته اگر بخواهم از نظر کارشناسی بگویم حتی با امضای برجام هم، برای چسبندگی قیمت ها، کاهش قیمت در قسمت مسکن را نمی توانیم متصور باشیم . حتی رشد قیمتی را قطعاً در بین زمان و بلند زمان داریم ولی این شرد، کمتر از نرخ تورم خواهد بود. برای این که با اجرای برجام، درون رکود عمیق تری در قسمت مسکن می شویم، دست بالا برای خریداران خواهد بود. برای چی که آنها می توانند با نقد شوندگی ای که دارند، مِلک های زیر قیمت و ارزنده تر را خریداری کنند. در این تاریخ، بهترین گزینه این است که افراد بتوانند نقد شوندگی خودشان را برای اندوخته گذاری و خرید نگه داری کنند و در نتیجه باید به سو واحدهای ریز و کوچک بروند که پول شان به خرید اون برسد و نقد شوندگی بالاتری هم داشته باشند. همین طور ملک هایی باید بخرند که از هر نظر اُکازیون باشند. در دوره رواج مسکن، برای بازار هیجانی که وجود دارد هر ملکی، مشتری خودش را پیدا می کند ولی زمانی رکود اتفاق می افتد، بازار ملک بازاری است که مردم واحدهای مسکونی را می سنجند و بهترین گزینه را با پول خودشان انتخاب می کنند و از سر ناچاری، انتخاب خودشان را انجام نمی دهند.
*واحدهای 60 تا 70 متری، در حد 14 درصد از معاملات مسکن شهر تهران را به خودشان اختصاص داده اند و واحدهای 50 تا 60 متری هم 13.8 درصد از معاملات را به خودشان اختصاص داده اند. در رتبه سوم واحدهای 70 تا 80 متری قرار دارند.
-دقیقاً همین طور است و به طور کلی، واحدهای کمتر از 80 متر مربع، نزدیک 60 تا 70 درصد معاملات را به خودشان اختصاص می دهند. دلیل استقبال از این واحدها، برای نقد شوندگی بالاتر است. در عمل، ملک های تجاری نقد شوندگی پایینی دارند برای وضعیت اقتصادی خاصی که در اون قرار گرفته ایم و کرونا هم دلیل شده رفتار مشتریان تغییر کند. امروزه خرید و فروش ها عمدتاً آنلاین شده اند و الان تقریباً نصف پاساژها تعطیل هستند. در سال های قبل گفته می شد هر کسی بتواند ملک تجاری بخرد وضع مالی او خوب می شود و می تواند حقوق عملیاتی از اون کسب کند ولی الان برای رکود عمیق و بازاری که وجود دارد فروش ملک های تجاری، معضلات زیادی دارد. در حال آماده، نقد شوندگی، مهم است و افراد مالک باید در حد 25 تا 40 درصد زیر ارزش ذاتی، ملک تجاری خودشان را بفروشند که برای خریدار جذابیت ساختن کند یا این که اقدام به تهاتر کنند. زمانی بازار این طور می شود و پول نقد کمتر می شود، مالک یک ملک تجاری باید ملک خودش را با یک ماشین تهاتر کند، یا با یک واحد دیگر تهاتر کند. بنابراین، نقد شوندگی در بازار ملک، فراوان مهم است. برای این که بودجه مردم به خرید واحدهای مسکونی عظیم نمی رسد و همچنین نقد شوندگی مهم است، در نتیجه جستجو واحدهای مسکونی ریزتر می روند. توصیه ای که ما به سازندگان مسکن و افراد و نزدیکان خودمان که در کار ساختن بوده اند، داشته ایم این بوده که با توجه به اطلاعاتی که ما داریم و بازار را رصد و تحلیل می کنیم شما باید به سو ساخت واحدهای مسکونی کوچک بروید.
رئیس سازمان انرژی اتمی اعلام کرد: علاوه بر توسعه تولید برق و انرژی پاک، این سازمان تولید ۱۰ هزار مگاوات برق را در دستور کار خود دارد. به شرح صفحه اقتصاد، در سومین روز از هفته دولت سحر امروز با وجود معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، نماینده ولی فقیه در استان، امام جمعه بوشهر، استاندار و مسئولان اجرایی استان، ساخت آبشیرینکن در نیروگاه اتمی بوشهر شروع شد. محمد اسلامی در آیین شروع ساخت تأسیسات آبشیرینکن نیروگاه اتمی بوشهر با گرامیداشت هفته دولت و با بیان اینکه امروز یکی از وعدههای رئیس جمهور آیتخدا رئیسی و یک مطالبه دیرینه مردم بوشهر به این مرحله رسیده است اظهار داشت: در این راستا فعالیت اجرایی آبشیرینکن نیروگاه اتمی بوشهر به ظرفیت 70 هزار مترمکعب در هفته دولت، هفته میثاق با شهدا، تبعیت از الگو خدمت بی منت شروع شده است. معاون رئیس جمهور با قدردانی از نماینده ولی فقیه در استان، استاندار و نمایندگان استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی و همه دستاندرکاران اجرا طرح آبشیرینکن بوشهر تصریح کرد: هیچ شان و جایگاهی جز خدمتگزاری برای مردم نداریم، عدالت و پیشرفت با تدابیر رتبه معظم رهبری و سیاستهای کلی نظام یک اتفاق نیست یک جریان پر ظرفیت و پرقدرت است که باید با توجه به اهداف و برنامههای تدوین شده بهشکل پی در پی دنبال شود و با تغییر مدیریت دستگاهها و تغییرات دولت این برنامهها وابسته نوسان و رکود نشود.
وی توسعه و استفادهبرداری از ظرفیتهای منابع غیر فسیلی را مورد تأکید قرار داد و افزود: با توجه به تکالیفی که به لحاظ قانونی داریم، تولید برق پایدار و انرژی پاک یک تکلیف بر فلسفه وجودی سازمان انرژی اتمی ایران است و اصولا فلسفه وجودی این سازمان این است که بتواند از این هدیه ارزشمند و فوقالعاده الهی استفاده بگیرد و انرژی پایدار برای سرزمین فراهم کند.
رئیس سازمان انرژی اتمی ایران با پرستیدن از کسانی که در سالهای اخیر در این عرصه کوشش کردهاند گفت: زحمات خدمات دستاندرکاران در این عرصه قابل تقدیر ولی متناسب با نیاز سرزمین ارائه نشده است و در تولید برق و انرژی پاک از راه نیروگاههای اتمی بی توجهی شده است.
وی اضافه کرد: ما امروز تنها یک نیروگاه اتمی یکهزار مگاواتی داریم، باید چند عدد هزار مگاواتی تا امروز میداشتیم و باید سهم سبد سرزمین در تولید برق و انرژی پاک از نیروگاه اتمی روز افزون میکردیم.
معاون رئیس جمهور با بیان اینکه دشمنیها، مزاحمتها، عدم همکاری و همراهیها نباید ما را در این قبلای که طی کردیم متوقف کند افزود: حرکت تحولی ما این است که بدون دید خارج با اعتقاد به توانستن داخلی و عنایت الهی و اطمینان به نیروهای کم سن، متعهد و دانشمند خودمان از ظرفیتهای علمی، تحقیقاتی و صنعتی سرزمین باید جریان طراحی، مهندسی و ساختن نیروگاههای اتمی را به یک جریان مقتدر و به ظرفیت تعیین کننده تبدیل کنیم.
اسلامی اضافه کرد: کسانی که دارای یاس و ناامیدی هستند و فکر میکنند ما نمیتوانیم باید با این فکر خداحافظی کرد چراکه همین فکر ما را در این سطح و تراز نگه داشته است.
وی شان، تراز، ظرفیت و مردم ایران را فراوان بالا فهمید و تأکید کرد: نباید این تصور داشته باشیم چون بیگانگان همکاری نمیکنند و این تجربه نداریم ما نمیتوانیم، برعکس ما میتوانیم و اگر قدرتمند با اعتقاد به توانایی حرکت خود را روز افزون کردهایم تمام کسانیکه دیروز با همکاری نمیکردند از این ثانیه تواناتر و مشتاقانهتر با ما همکاری خواهند کرد.
رئیس سازمان انرژی اتمی ایران شکستن اعتقاد نمیتوانیم و عبور از این فکر و ارتقا قابلیتهای موجود را مورد نشانه قرار داد و بیان کرد: با هدفگذاری انجام شده با شتاب در تولید 10 هزار مگاوات برق جدید در سایر سایتهایی که نزدبینی شده در دستور کار قرار دارد و این مهم یک برنامه عملی و شدنی است و به هیچ وجه مشکل منابع اعتباری نخواهد داشت، در ساز و کار فراهم منابع اعتباری این پروژهها متفاوت و متناسب با خودش دارد.
اسلامی ادامه داد: بودجه ساخت نیروگاه اتمی از محل تملک ثروت نیست بلکه در درون خودش منابع و ثروت دارد و ثروت آفرین و یک خدمت عظیم و پایدار است.
معاون رئیس جمهور با قدردانی از تلاش دستاندرکاران نیروگاه اتمی بوشهر که به شایستگی اون را اداره میکنند به طرح آبشیرینکن پرداخت و خاطر علامت کرد: امروز بالاترین ظرفیت آبشیرینکنهای دنیا بر پایه آمار و اطلاعات موثق و با اعتبار از منطقه دریافارس فراهم میشود.
وی ادامه داده بر پایه آمارهای جهانی، بیشترین و بالاترین ظرفیتهای آبشیرینکن دنیا در منطقه دریا فارس نصب شده که کمترین سهم اون به ایران رسیده است.
رئیس سازمان انرژی اتمی ایران تحقق مطالبه مردم استان بوشهر در فراهم آب شرب را مورد تأکید قرار داد و اضافه کرد: آنچه قول داده شده که 70 هزار مترمکعب ظرفیت تولید آب ساختن کنیم امروز اجرایی شده که از خدمات همه دستاندرکاران قدردانی میشود.
معاون رئیس جمهور توجه به زیرساختهای زیست محیطی را یک ضرورت فهمید و تصریح کرد: برای پیشبرد برنامه توسعه سازمان انرژی ایران نیاز به توجه به الزامات زیست محیطی داریم و به نام وظیفههای اجتماعی به اون توجه مخصوص داریم.
ساخت آبشیرینکن در 9 هکتار اراضی نیروگاه اتمی بوشهر
مجری نیروگاه اتمی بوشهر هم با بیان اینکه این طرح در زمینی به مساحت 9 هکتار در نیروگاه اتمی بوشهر اجرا شده تصریح کرد: با ساخت این پروژه روزانه با 70 هزار متر مکعب آب دریا دریافارس شیرین و در شبکه آبرسانی بوشهر منتقل میشود.
مسعود نصوری بیان کرد: با ساخت این پروژه بهشکل مستقیم هر ثانیه 2.5 تا 3.5 مترمکعب آب دریا شیرینسازی میشود که ظرفیت اون تا 105 هزار متر مکعب در روز قابل توسعه است.
عزم جدی دولت برای رفع مشکل آب استان بوشهر
استاندار بوشهر در آیین شروع فعالیت احداث آبشیرینکن 70 هزار متر مکعبی بوشهر با بیان اینکه داستان آب، اصلیترین داستان سرزمین است اظهار داشت: دولت تمرکز خاصی برای رفع مشکل آب شرب استان بوشهر در برنامه دارد.
احمد محمدیزاده افزود: در استان بوشهر همه کارها هم راستا و در کنار هم انجام میشود تا مشکل دیرینه کمبود آب در این استان، ساماندهی و رفع شود.
وی گفت: مهار جاری آبها، ساخت سد، تصفیه پسابهای شهری، اجرا طرح آبخیزداری ساخت آبشیرینکن و حتی جمعآوری آب کولرها برای مصارف غیر شرب را به موازات هم نزد میبریم.
استاندار بوشهر اضافه کرد: در سال قبل همزمان با مسافرت رئیس جمهور، رئیس سازمان انرژی اتمی منظور ساخت آبشیرینکن برای بوشهر ارائه کرد درحالی که در این قسمت وظیفه ذاتی ندارد.
محمدیزاده بیان کرد: این نوع دید رئیس سازمان انرژی اتمی برگرفته از فکر جهادی و برخواسته از فکر دوران نگهداری مقدس است.
گزیده ای از بهترین جملات کتاب انس های اتمی (به انگلیسی : Atomic Habits) یا خرده انس ها از جیمز کلیر در مورد نقش زرد انس های روزانه در رسیدن به موفقیت و اهداف زندگی
***
یک انس یک روال یا رفتاری است که به طور مرتب و در بسیاری موارد به طور خودکار، انجام می شود
******
من انس های کوچک اما مداوم را گرد هم آوردم که در نهایت به نتیجه ای منجر شد که وقت شروع کار غیر قابل تصور بود
******
تغییراتی که در ابتدا کوچک و بی با ارزش و مهم بودن به نظر می رسند، می توانند به نتایجی قابل توجه تبدیل شوند؛ اگر بتوانید سال ها به اون ها پایبند باشید
******
در بلند زمان، کیفیت زندگی ما بیشتر به کیفیت عادات ما بستگی دارد
******
تنها راهی که از راه اون پیشرفت کردم (که البته تنها انتخابم بود)، از کوچک شروع کردن بود
******
با همان انس های همیشگی، به همان نتایج تکراری خواهید رسید. اما با انس های خوب تر، هر چیزی ممکن می شود
******
اگر بتوانید در طول یک سال، هر روز فقط 1% خوب تر شوید، تا آخر کار 37 برابر خوب تر می شوید
******
به نظر می رسد که انس ها هر روز فقط تفاوت کمی ساختن می کنند با این وجود، تاثیر اون ها در طی چند ماه یا چند سال می تواند فراوان فراوان باشد
******
فقط زمانی دو، پنج یا شاید ده سال دیگر به عقب دید می کنید، ارزش عادات خوب و بهای عادات بد به طرز چشمگیری آشکار می شوند
******
من به نام یک نویسنده متولد نشدم. من از راه انس هایم به یک نویسنده تبدیل شدم
******
عملی ترین روش برای تغییر چیزی که هستید، تغییر کارهایی است که انجام می دهید
******
عادات شما هویت شما را شکل می دهمد و هویت شما عادات شما را. این یک جاده دو طرفه است
******
اساسا، عادات مربوط به داشتن چیزی نیستند. اون ها در مورد تبدیل شدن به کسی هستند
******
تنها با ساده تر کردن اصول زندگی (از راه عادات) می توانید فضای ذهنی مورد نیاز برای فکر و خلاقیت را ساختن کنید
******
عادات آزادی را محدود نمی کنند. بلکه اون را ساختن می کنند
******
افرادی که کنترلی بر عادات خود ندارند، بیشتر کسانی هستند که کمترین آزادی را دارند
******
عادات سازنده فعلی، به شما امکان می دهند کارهای بیشتری را در آینده انجام دهید
******
تا زمانی که درون بزرگسالی شویم، به ندرت متوجه انس هایی می شویم که زندگی ما را اداره می کنند
******
تا زمانی که ناخودآگاه را آگاه نکنید، او زندگی شما را هدایت می کند و شما اون را سرنوشت می نامید
******
ما این واقعیت را دست کم می گیریم که بدن و ذهن ما تا حد فراوان زیادی می توانند بدون فکر کار کنند
******
ما آنقدر به انجام کارهایی که همیشه انجام داده ایم انس کرده ایم، که حتی ثانیه ای متوقف نمی شویم تا ببینیم ابدا صحیح هستند یا نه!
******
یکی از بزرگترین چالش های ما در تغییر عادات، نگه داری آگاهی از کارهایی است که ما در واقع انجام می دهیم
******
همه عادات به نوعی به شما خدمت می کنند – حتی عادات بد – به همین سبب اون ها را تکرار می کنید
******
اولین قدم برای تغییر انس های بد این است که به دنبال شان بگردید
صفحه اقتصاد– یکی از بازارهای تقریباً پُر نوسان در حوزه بازارهای داخلی ایران، بازار طلا و به دنبال اون سکه بوده است. در برخی روزهای ماه خرداد 1401، قیمت دلار به بالای 33 هزار تومان رفت و قیمت سکه به 16 میلیون و 100 هزار تومان رسید. رد حال آماده، قیمت سکه بیش از یک و نیم میلیون تومان کاهش پیدا کرده و همچنین قیمت طلا وابسته کاهش شده.
در شرایط فعلی که نرخ دلار بازار آزاد در کانال 30 هزار تومانی قرار گرفته و داستان اجرای دوباره برنامه جامع اقدام مشترک(برجام) به طور جدی مطرح شده، «صفحه اقتصاد» در گفتگو با سعید شرفی– تحلیلگر بازارهای مالی- تحولات بازارهای داخلی و جهانی طلا و سکه را مورد کند و کاو قرار داده است.
*****
*در ماه های اخیر، قیمت طلا در سطح جهانی نوسانات زیادی داشت و سپس از رسیدن به بالای 2 هزار دلار، فعلاً چند صد دلار کاهش داشته است. در سطح داخلی هم، قیمت طلا و سکه، یک مقدار نوسان داشته و کاهش اتفاق افتاده ولی این نوسان قیمت، چندان شدید نبوده است.
به هر حال، بازارهای مختلف داخلی در حالت حوصله و صبر قرار دارند. جنابعالی به نام تحلیلگر بازارهای مالی، وضعیت فعلی بازارهای طلا و سکه را چگونه ارزیابی می کنید؟
-قیمت طلا، دلیلی برای رشد ندارد و همه چیز در بازار داخلی، به برجام گِره خورده است. اگر توافق اتمی انجام شود احتمال کاهش قیمت وجود دارد و اگر توافق نشود، احتمال رشد قیمت طلا فراوان فراوان می شود.
در مورد قیمت جهانی طلا هم می توانم بگویم اگر جنگ چین و تایوان اتفاق بیفتد، احتمال افزایش قیمت طلا وجود دارد وگرنه طلا فقط در یک روند طولانی زمان، ممکن است صعودی شود. با توجه به رشد شاخص دلار، فکر نمی کنم طلا یک روند صعودی توانا داشته باشد.
*در حال آماده، تاثیر جنگ اوکراین و روسیه منتفی شده و دیگر تاثیر خاصی بر بازار طلای جهانی ندارد؟
-بله. جنگ روسیه و اوکراین بر این بازار تاثیر چندانی ندارد و به نظر من، زهر اون گرفته شد. برای چی که همه چیز کنترل شد و نه اوکراین می تواند حملات زیادی علیه روسیه انجام بدهد و نه روسیه کارها بزرگی انجام بدهد. فقط روسیه درگیر این جنگ شده و این جنگ، به یک جنگ فرسایشی تبدیل شده.
به نظرم، در دنیا فهمیدند که این جنگ نمی تواند تاثیر خاصی روی قیمت طلا داشته باشد. اگر این جنگ، به کشورهای دیگر انتقال می کرد احتمال داشت روند قیمت طلا، صعودی شود ولی چون همه دیدند که این اتفاق چهره نداده، در نتیجه این جنگ، دیگر تاثیر زیادی در روند طلا ندارد.
*شاخص دلار در ماه های اخیر، رشد زیادی پیدا کرد و حتی ارزش دلار به حد ارزش یورو رسید ولی در روزهای اخیر، یک مقدار شاخص دلار کاهش پیدا کرده و به 105 واحد پایین آمده. به هر حال اگر شاخص دلار کاهش پیدا کند به نفع طلا خواهد بود و قیمت طلا افزایش پیدا می کند.
به نظرر شما، وضعیت شاخص دلار چگونه هست و آیا ممکن است کاهش های شاخص دلار ادامه دار شود یا این که دوباره افزایش شاخص دلار در راه خواهد بود؟
-من فکر نمی کنم روند کاهش دلار ادامه دار خواهد بود. حداقل تا آخر جنگ جنگ روسیه و اوکراین، این روند فعلی ادامه دار است. اگر این جنگ تمام شود، شرایط تغییر می کند ولی تصور نمی کنم این جنگ به زودی تمام شود. اگر جنگ روسیه و اوکراین، تمام شود ارزش دلار و یورو تغییر می کند و ارزش دلار در برابر یورو کاهش پیدا می کند.
*فدرال رزرو به نام بانک مرکزی تاثیرگذار بر بازارهای مختلف دنیا، در ماه های اخیر چند بار نرخ استفاده آمریکا را افزایش داد. در حال حاصر که تورم زیادی در آمریکا وجود دارد، فکر می کنید فدرال رزرو چه سیاستی را در ادامه در نزد بگیرد و آیا افزایش دادن نرخ استفاده را ادامه می دهد که دلیل کاهش قیمت طلا هم بشود؟
-به نظر نمی رسد که فدرال رزرو بخواهد به سرعت، نرخ استفاده را کاهشی کند.
*نرخ تورم آمریکا از 9 درصد به 8 درصد کاهش پیدا کرده ولی هنوز در اقتصاد آمریکا این مقدار تورم، تورم زیادی است. فکر نمی کنید دوباره فدرال رزرو بخواهد نرخ استفاده را برای کنترل تورم بالاتر ببرد؟
-در وضعیت فعلی، مقامات آمریکایی نرخ استفاده را کاهش نمی دهند و نمی خواهند شاخص دلار ناتوان شود. اگر این کار را انجام بدهند دقیقاً برعکس عمل کرده اند. هنوز احتمال افزایش نرخ استفاده در آمریکا وجود دارد. البته این افزایش به طور جزئی قابل تصور است و نه این که درصد بالایی افزایش داده شود.
*پس فعلاً وضعیت شاخص دلار و نرخ استفاده آمریکا بر بازار جهانی طلا تاثیرگذار است؟
-بله. قطعاً این عوامل تاثیرگذار هستند، اما اگر فعلاً جنگ احتمالی چین و تایوان را در نظر نگیریم، به نظرم شاخص دلار در حد بالایی می ماند و در نتیجه قیمت اونس طلا، رشد زیادی نخواهد داشت. در بهترین حالت، قیمت طلا همین روند در جا زدن کنونی خودش را ادامه می دهد.
در این حالت، فقط صعودهای کوتاه و کاهش های کوتاه اتفاق می افتد و این وضع ادامه پیدا می کند. حداقل تا آخر سال جاری میلادی همین وضع ادامه پیدا می کند. البته برای دوره زمستان ممکن است توافقی در مورد آخر جنگ روسیه و اوکراین اتفاق بیفتد.
سعید شرفی – تحلیلگر بازارهای مالی
*قیمت اونس طلا در هفته های اخیر تا 1696 دلار کاهش پیدا کرد. در روزهای اخیر، قیمت طلا افزایش پیدا کرد و بیش از 100 دلار افزایش پیدا کرد. در حال آماده، قیمت هر اونس طلا تا حدود 1805 دلار بالا آمده. این رشد بیش از 100 دلاری برای اونس طلا، یک رشد قابل توجه هست یا نه؟
-به نظرم، زمانی قیمت اونس طلا به 1696 دلار رسید، این کاهش قیمت، یک مقدار غیر منطقی و هیجانی بود. چون الان و بر پایه اطلاعاتی که بنده دارم هزینه استخراج هر اونس طلا حدود 1200 تا 1300 دلار است.
بنابراین، چندان منطقی نبود که کاهش قیمت طلا بخواهد ادامه پیدا کند و مخصوصاً این که در 3 سال اخیر، کل دنیا وابسته تورم زیادی شده. در حالی که طلا یکی از کامودیتی هایی بوده که قیمت اون در این زمان فراوان پایین بوده است.
*در اسفند 1400 (2022 میلادی) قیمت طلا برای سومین بار در تاریخ به محدوده بالای 2 هزار دلار رفت. اگر از نظر شما، کاهش قیمت طلا غیر منطقی بوده، آیا امکان برگشت قیمت اونس طلا به بالای 2 هزار دلار وجود دارد و ممکن است برای بار چهار در طول تاریخ به بالای 2 هزار دلار برود؟
-من فکر نمی کنم در کوتاه زمان، قیمت اونس طلا به بالای 2 هزار برود. اگر اتفاق خاصی نیفتد، بعید می دانم به اون محدوده برسد. در حالتی که اخبار منفی برسد یا جنگ و تنش اتفاق بیفتد، رشد قیمت طلا امکان دارد.
در شرایط نرمال، بعید است افزایش شدید قیمت طلا اتفاق بیفتد. در شرایط نرمال، اگر هم قیمت اونس طلا به 2 هزار دلار برسد، مقطعی و کوتاه زمان بوده و در حد یک تاچ کردن (لمس) خواهد بود و دوباره اصلاح قیمت طلا چهره می دهد.
*در حال آماده، قیمت اونس طلا به 1805 دلار رسیده و بازارهای جهانی تا روز دوشنبه تعطیل هستند. وضعیت بازار جهانی طلا نسبت به بازارهای رقیب و موازی از جمله ارزهای دیجیتال چگونه هست؟
-به نظر من، بازار جهانی طلا نسبت به بقیه بازارها عقب تر بوده و قطعاً عقب تر از بقیه بازارها است. البته این عقب بودن بازار، به این معنی نیست که همیشه به طور منطقی جبران می شود. یک وقت هست که یک بازار نسبت به بازارهای دیگر، سالیان سال عقب تر می ماند. این طور نیست که بگوییم بازارهای دیگر رشد کرده اند و این بازار جا مانده و باید رشد کند.
رشد کردن همه بازارها به طور همزمان، منطقی نیست. بنابراین، این احتمال وجود دارد که این جا ماندگی یک بازار وجود داشته باشد ولی در مجموع بازار طلا، نسبت به فراوان از بازارهای دیگر عقب است. الان چندین سال است که قیمت اونس طلا در همین محدوده های فعلی قرار دارد.
*منظورتان از بقیه بازارها، دقیقاً کدام است؟
-برای مثال، در سال های اخیر ارزهای دیجیتال، مس و نفت، رشد قیمت داشته اند.
*قیمت ارز دیجیتال کاهش پیدا کرده و یک مقدار قیمت فولاد و اقلام دیگر هم روزهای اخیر کاهش پیدا کرده اند.
-صحیح است که قیمت ارزهای دیجیتال کاهش پیدا کرده ولی بیت کوین از حدود 3 هزار دلار در سال 2017 میلادی به بالای 68 هزار دلار در سال 2021 رفت. الان که قیمت بیت کوین کاهش پیدا کرده، نمی شود گفت که به طور واقعی کاهش پیدا کرده است.
در مورد مس و اقلام دیگر باید بگویم که این نوع اقلام و کالاها، افزایش قیمت زیادی نخواهند داشت. البته مس، کالایی است که همیشه روند صعودی دارد و اندوخته گذاری در این حوزه فراوان خوب است. برای مثال، سهم های حوزه مس در بورس تهران، در بلند زمان رشد خوبی داشته اند ولی در کوتاه زمان، احتمالاً آنها هم رشد زیادی نداشته باشند برای چی که در یک روند اصلاحی قرار گرفته اند.
*در مجموع، جنابعالی اعتقاد دارید که قیمت جهانی طلا، رشد شتابانی نخواهد داشت. صحیح است؟
-در کوتاه زمان، قیمت طلا رشد تند تند نخواهد داشت مگر این که اتفاق خاصی چهره بدهد. البته من در مورد بلند زمان می گویم یکی از بهترین بازارها برای اندوخته گذاری، طلا هست و مخصوصاً این که طلا در 3 سال قبل، روند صعوی توانا نداشته و رشد اون پایدار نبوده است.
قیمت طلا در چند سال اخیر، در جا زده و از سو دیگر، طلا همیشه یک کالای استراتژیک بوده. طلا همیشه در دنیا مصرف دارد چه به طور زینتی، چه برای اندوخته گذاری و چه پزشکی و صنعتی.
*با توجه به این که قیمت تمام شده تولید اونس طلا را حداقل 1200 دلار می دانید ولی صبر دارید در بلند زمان افزایش داشته باشد؟
-بله. طلا در بلند زمان رشد قیمت خواهد داشت. چون قطعاً هزینه های استخراج طلا، افزایش پیدا می کند. در مجموع، دنیا درگیر یک تورم شده و جنگ روسیه و اوکراین یک هشدار بود که هر ثانیه احتمال دارد در جایی از دنیا که آدم فکرش را هم نمی کند، یک جنگ اتفاق بیفتد.
به نظر من، مصرف طلا از جمله برای افزایش ذخایر کشورها به مطالعه تاریخ در دنیا بیش تر می شود. به نظرم، به مطالعه تاریخ در بلند زمان این اتفاق در مورد طلا می افتد.
*در حوزه بازارهای داخلی، قیمت سکه و طلا در ماه های اخیر حرکت قیمت داشتند. سکه در هفته های قبل، به بالای 16 میلیون تومان رفته بود و الان سکه به حدود 14 میلیون و 600 هزار تومان رسیده. عامل مهم تر یا عوامل مهم تر از نظر شما کدام بوده که این مقدار کاهش قیمت را رقم زده است؟
-به نظر من، ارز پاشی بانک مرکزی. اصلی ترین عامل که توانسته حرکت قیمت را کنترل کند، همین عامل بوده است.
*داستان اجرای دوباره برجام چقدر توانسته در مقاطع مختلف زمانی، جو کاهشی را در بازار فرماندار کند؟
-داستان اجرای برجام، قطعاً تاثیر داشته و همیشه این عامل بر بازار تاثیر داشته است ولی تاثیر اون همانند همان تاثیر 2 سال نزد نیست. برای چی که در این زمان آرام آرام هر چقدر از سال های 1397 و 1398 خبرهای برجام آمده، تاثیر زیادی نداشته و به اصطلاح آتش اون سرد شده.
داستان برجام، دیگر تب و تاب واجب را ندارد که چندان تاثیرگذار باشد چه در رشد قیمت باشد و چه در کاهش قیمت. به نحوی مردم انس کرده اند که هر چند وقت یکبار گفته شود قرار است برجام اجرا شود.
*جنابعالی نرخ دلار را عامل تاثیرگذارتر بر قیمت طلا و سکه در بازار داخلی می دانید یا قیمت جهانی طلا را تاثیرگذارتر می دانید؟
-به طور کلی اگر درصد بدهیم تاثیر نرخ دلار و قیمت جهانی طلا، یکسان است ولی در مورد این که در آینده، رشد نرخ دلار دلیل بالا رفتن قیمت طلا می شود یا رشد قیمت اونس طلا، به نظرم فعلاً رشد نرخ دلار تاثیر بیش تری خواهد داشت.
*برای چی قیمت جهانی طلا تاثیر کمتری دارد؟
-من نمی گویم قیمت جهانی طلا تاثیر کمتری دارد برای چی که تاثیر آنها یکسان است. برای مثال، اگر 30 درصد قیمت اونس طلا رشد کند و 30 درصد هم نرخ دلار رشد کند، تقریباً قیمت طلا 60 درصد رشد می کند.
در مجموع، تاثیر این دو عامل در بازار داخلی یکسان بوده ولی عامل قیمت جهانی طلا، در کوتاه زمان دلیل رشد قیمت طلا در درون ایران نیست. احتمالاً نرخ دلار بر قیمت طلای داخلی تاثیر می گذارد ولی می توانند با ارز پاشی نرخ دلار را کنترل کنند.
به نظر من، احتمال این فراوان فراوان است که در هر شرایطی نرخ دلار به 35 تا 36 هزار تومان برسد. اگر برجام اجرا شود بر نرخ دلار تاثیر می گذارد و اگر اجرا نشود، نرخ دلار به راحتی به 35 تا 36 هزار تومان می رسد.
*یک تحلیل از نظر برخی تحلیلگران بازار این است که اگر برجام دوباره اجرا شود اصلاح قیمت در اولین فاز تا حد 33 درصد خواهد بود. در فاز دوم کاهش تا حد 50 درصد می شود و در فاز سوم تا 60 درصد.
همین تحلیلگران بر این پایه می گفتند نرخ دلار از 32 هزار تومان در شکل اجرای برجام، حدود 33 درصد کاهش پیدا می کند و به نرخ دلار 23 تا 24 هزار تومان در بازار آزاد می رسیم. جنابعالی تاثیر برجام را تا این حد جدی می دانید؟
-خیر. به نظر من اگر برجام اتفاق می افتد در کوتاه زمان و بر دلیل شور، نرخ دلار می تواند تا 26 یا 27 هزار تومان کاهش پیدا کند. البته به نظرم احتمال رسیدن به نرخ دلار به 26 هزار تومان کم هست و فراوان نیست.
*برای چی احتمال کمی به کاهش نرخ دلار در اون حالت می دهید؟
-برای این که چاپ پول و تورم وجود دارد و کلاً برگشت سیستم ما به حالت اولیه فراوان مقاوم بوده است.
*اگر برجام اجرایی شود سالیانه حداقل 100 میلیارد دلار حقوق ارزی خاصل از صادرات نفت درون سرزمین می شود. این 100 میلیارد دلار فشار سنگینی ساختن می کند و کاهش نرخ دلار می تواند اتفاق بیفتد.
-تا زمانی که برجام اجرایی نشود و درآمدهای ارزی درون سرزمین نشود، تاثیر زیادی نخواهد داشت. به نظرم امضاء شدن برجام مهم نیست و مهم این است که که این توافق، چگونه اجرا شود.
این گفت و گو ها فراوان ربط دارد به این که نوع توافقی که امضاء می شود چگونه هست. البته الان در مورد جزئیات این توافق صحبت نمی شود و فقط می گویند به نفع ایران اصلاح شده. ما باید بعداً ببینیم این توافق چگونه اتفاق می افتد.
با احیا شدن توافق اتمی قیمت نفت تا ۸۰ دلار در هر بشکه کاهش می یابد. توافق اتمی قیمت نفت را نزولی می کند؟ بهشرح صفحه اقتصاد، احتمال توافق هستهای ایران دلیل کاهش قیمت نفت شده و اختلال در جریان نفت روسیه به اروپای مرکزی هم به نگرانی در مورد عرضه اضافهاست.
بالا رفتن هزینه انرژی مصرفکنندگان اروپایی را تحت فشار قرار دادهاست. تورم در اتحادیه اروپا به محدوده دورقمی نزدیک میشود و انگلیس صبر یک تورم 13 درصدی را دارد که زیادتر اون نتیجه بالا رفتن قیمت گاز است.
طبق نزدبینی صندوق بینالمللی پول، هزینه زندگی برای خانوادههای فقیر انگلیس بیشاز 16 درصد در سال جاری میلادی بالا رفتهاست.
خبر توقف عرضه گاز روسیه به اروپای مرکزی از راه اوکراین قیمت نفت را در روز سهشنبه بالا برد. اما بهنظر میرسد مذاکرات هستهای ایران بهزودی به دستورکار بازار انرژی بازمیگردد. مذاکرات برای مدتی متوقفشده و دیپلماتها به کشورهای خود بازگشتهاند تا درمورد نزدنویس اتحادیه اروپا در مورد این قرارداد اتمی مذاکره کنند. اگر ایران با این قرارداد موافقت کند، قیمت نفت تا 80 دلار در هر بشکه پایین میآید.
طبق گفته دیپلماتهای آماده در این مذاکرات، گفتگوهای غیرمستقیم بین تهران و واشنگتن پساز ارائه متن نهایی احیای برجام توسط اتحادیه اروپا پیشرفت خوبی داشتهاست.
روسیه اوکراین را متهم به توقف جریان نفت از خط لوله دروژبا به اروپای مرکزی کرده است. دلیل این اقدام اوکراین عدم دریافت هزینه انتقال نفت از این خط لوله بهخاطر تحریمهای غربی بودهاست. بدینردیف عرضه نفت به کشورهایی همانند مجارستان، اسلواکی و جمهوری چک به خطر میافتد.
دراینبین، اتحادیه اروپا قانونی برای کاهش 15 درصدی مصرف گاز منتشر کرده که علیرغم نظر مخالف لهستان و مجارستان، از نهم ماه اوت اجرایی شدهاست.
در شرایطی که روسیه موقتاً شرکتهای نفتی غربی را از فروش سهامشان در پروژههای عظیم انرژی منع کرده، ژاپن تمایل خود را برای نگه داری سهامش در میادین نفتی ساخالین 1 و 2 اعلام کردهاست.
قزاقستان بهعنوان دهمین صادرکننده عظیم زغالسنگ در دنیا، موقتاً صادرات زمینی را در 6 ماه آینده ممنوع میکند تا بتواند تولید درون را نگه داری کرده و پاسخگوی نیاز فزاینده داخلی به برق باشد.
عوامل فراوان دیگری وجود دارد که بر عرضه نفت در دنیا نشان میگذارد و بیشاز همه نیرومند صادرات ایران با امضای قرارداد اتمی برجام قیمت نفت را تحت تاثیر قرار خواهد داد.